اين 30 فقيه كه فقه به وسيله آنها به دست ما رسيده در 40 كتاب خود قائل به تحريم ابد شدهاند ، در ادعاهاى اجماعى كه در كتب فقهى صورت گرفته ، با كمتر از اين مقدار تحصيل اجماع كردهاند
4 ) ادعاهاى اجماع در مسأله :
در اين مسأله در 11 كتاب علاوه بر فتواى به تحريم ، ادعاى اجماع هم شده است ، كه برخى ، علاوه بر اين مسأله ، در مسأله زناى به معتده رجعيه هم ادعاى اجماع كردهاند ، اين كتب عبارتند از :
1 - انتصار سيد مرتضى در هر دو مسأله
صاحب كشف اللثام و صاحب جواهر دعواى اجماع سيد را تنها در مسأله زناى به معتده رجعيه دانستهاند كه صحيح نيست ، بلكه ايشان در مسأله زناى به ذات بعل هم دعواى اجماع كرده است عبارت سيد چنين است : و ممّا انفردت به الامامية القول بانّ من زنى بامرأة و لها بعل حرم عليه نكاحها ابداً و إن فارقها زوجها و باقى الفقهاء يخالفون فى ذلك و الحجة اجماع الطائفة و پس از آن مىگويد : و ممّا انفردت به الامامية القول بانّ من زنا بامرأة و هى فى عدة من بعل له فيها عليها رجعة حرمت عليه بذلك و لم تحل له ابداً و الحجة لأصحابنا فى هذه المسألة الحجة فى الّتى قبلها . « 1 »
بنابراين در اين مسأله هم ادعاى اجماع كرده است .
2 - موصليات ثالثه سيد مرتضى ( نسبت به ذات بعل )
3 - فقه القرآن راوندى ( نسبت به ذات بعل )
4 - غنيه ابن زهره ( نسبت به هر دو مسأله )
5 - سرائر ابن ادريس ( نسبت به ذات بعل )
6 - ايضاح فخر المحققين ( در مسأله ذات بعل )
در رياض ادعاى اجماع را به سرائر و ايضاح نسبت مىدهد ، محقّقان چاپ جامعه مدرسين از رياض موضع ادعاى اجماع را در اين دو كتاب نيافتهاند ، ولى اين امر در
هامش
( 1 ) انتصار ، چاپ دار الاضواء ، ص 106 - 107