روايتهاى شفاهى برزونامه
برزونامه شايد به لحاظ تعداد دستنويسهاى متون حماسى ، بعد از شاهنامه قرار گيرد .
كثرت اين نسخهها مىرساند كه داستان برزو بعد از شاهنامه محبوبترين داستان حماسى بوده است . شادروان انجوى شيرازى ، شش روايت شفاهى اين داستان را در كتاب فردوسىنامه گردآورى كرده است . « 1 » چهارچوب اغلب اين روايات با متن مكتوب يكسان است و اختلاف ، بيشتر در آغاز داستان ( ماجراى تولد برزو ) و انگيزهء حركت برزو به ايران است . تفاوتى عمده نيز در نام چند تن از قهرمانان روايت شفاهى با متن مكتوب ديده مىشود كه در نمايهء زير نشان مىدهيم :
چنانكه ملاحظه مىشود ، در هيچيك از روايتهاى شفاهى ، نام شهرو و نام پدرش با متن مكتوب مطابقت ندارد . نام پادشاه ايران در روايات شفاهى و روايت مكتوب ، كيخسرو است ، مگر در يك روايت شفاهى كه كاوس است . سابقا در مبحث « ناهماهنگى داستان برزو و ديگر داستانهاى حماسى » ، اشاره شد كه پادشاه ايران بايد در اين داستان كيكاوس باشد نه كيخسرو .
هامش
( 1 ) . فردوسىنامه ، ج 1 ، ص 106 به بعد .