ساختمانها ، وزارت گمرك ، وزارت خزانه ، وزارت دربار » . « 1 » اين پستها را يا خودش و يا توسط فرزندانش اداره مىكرد . امين السلطان در تمام مدت عمر خود روابط فوقالعاده نزديكى با شاه داشت و بجز مواردى اندك « 2 » هميشه مورد توجه شاه بود . « 3 » او از پول دوستى شاه آگاهى داشت . و خود را خيرخواه دولت نشان مىداد . « 4 » خود را بهعنوان تنها نوكر شاه جا زده بود « 5 » و همهكاره دولت شده بود . « 6 » و بقاى پادشاه را براى جمعآورى ثروت لازم مىدانست . « 7 »
مهدى قلى خان هدايت مىنويسد :
« در مجلس شاه اگر سر قليان حاضر بود از سوزاندن كبريت ديگران را منع مىكرد و خود را صرفهجو نشان مىداد . پنجاه تا سكه پنجاه هزارى طلا را بالاى اتاق آبدارخانه از مدتى پيش گذاشته بود و روى آن گرد و غبار نشسته بود و پس از چندى به خاطر اينكه خود را امانتدار نشان دهد هنگامى كه ناصر الدّين شاه وارد آبدارخانه شد آن را به شاه داد و گفت اين را فلان شخص داده و من مدتها آن را امانت نگه داشتهام ، در حالى كه خود هزارها اشرفى مىبرد . » « 8 » امين السلطان ثروت فراوان اندوخت اما بر خلاف پسرش از ثروت خود بذل و بخشش نمىكرد . « 9 » وى ده پسر داشت كه پنج نفر از آنها داراى مشاغل مهم بودند از جمله آقا محمد على امين حضرت كه رياست آبدارخانه و سقاخانه شاهى را برعهده داشت « 10 » ، اسماعيل خان كه رياست خزانه و غلات را در دست داشت ، « 11 » محمد قاسم خان كه اداره شترخانه و
هامش
( 1 ) - عبد الحسين نوايى : پيشين 2 / 761 .
( 2 ) - محمد حسن خان اعتماد السلطنه :
روزنامهى خاطرات / 53 .
( 3 ) - همان / 238 .
( 4 ) - مهدى قلى هدايت : پيشين / 321 .
( 5 ) - محمد حسن خان اعتماد السلطنه :
پيشين / 53 .
( 6 ) - همان / 63 .
( 7 ) - همان / 68 .
( 8 ) - مهدى قلى هدايت : پيشين / 32 .
( 9 ) - همان .
( 10 ) - محمد حسن خان اعتماد السلطنه :
تاريخ منتظم ناصرى / 2112 .
( 11 ) - همان / 2111 - 2113 .