راه بيندازد . علم ، حزب مردم را در 28 ارديبهشت 1336 ه . ش تأسيس و رهبرى آن را به عهده گرفت « 1 » و در برابر او منوچهر اقبال در 28 بهمن 1336 با اعلام تأسيس حزب مليون رهبرى آن را برعهده گرفت . حاصل تلاشهاى علم در دولت علاء و تشكيل حزب اين بود كه در انتخابات دوره نوزدهم مجلس شوراى ملى ، غالب وكلاى مجلس توسط علم به مجلس راه يافتند . « 2 » به واسطه افتضاحى كه در انتخابات دوره بيستم ( 1339 ه . ش ) پيش آمده بود ، وكلاى مجلس همه استعفا و كابينه اقبال سقوط كرد . پس از او شريف امامى مأمور تشكيل كابينه شد . در نهم مهر 1339 ه . ق علم نيز از رهبرى حزب كناره گرفت و به جاى او پروفسور يحيى عدل انتخاب شد . « 3 » شريف امامى هم با ترميمهاى مكرر كابينه موفقيتى به دست نياورد و در اواخر ارديبهشت 1340 ه . ش به دنبال اعتصاب فرهنگيان ، ناچار از نخست وزيرى استعفا كرد . دو روز بعد دكتر امينى مأمور تشكيل كابينه شد . او در اولين فرصت مجلس را منحل نمود ، و مدتى كشور را بدون دخالت شاه اداره كرد . « 4 » امينى تا تيرماه 1341 در نخست وزيرى باقى ماند ، اما به دليل اختلاف نظرى كه با شاه داشت استعفا كرد و يك روز پس از استعفاى على امينى ( 30 تير 1341 ) علم به نخست وزيرى گمارده شد . « 5 » از اقدامات علم در آن دوره صدور اعلاميه براى رفع تيرگى روابط ايران و شوروى « 6 » و لايحه انجمنهاى ايالتى و ولايتى و حذف قيد اسلام از شرط انتخابشوندگان و انتخابكنندگان
هامش
( 1 ) - اسد اللّه علم : پيشين 1 / 41 ؛ سلسله پهلوى و نيروهاى مذهبى / 109
( 2 ) - مظفر شاهدى : پيشين / 168 - 169
( 3 ) - باقر عاقلى : روزشمار تاريخ ايران 2 / 116
( 4 ) - باقر عاقلى : شرح حال رجال سياسى و نظامى معاصر ايران 2 / 1025
( 5 ) - اسد اللّه علم : پيشين 1 / 44 ؛ يادنامه / 25
( 6 ) - اسد اللّه علم : پيشين 1 / 44 - 45