جلد چهارم
قطب الدّين شيرازى ( 634 - 710 ق / 1236 - 1311 م )
ابو الثّناء ، محمود بن مسعود بن مصلح فارسى كازرونى ، منجّم ، رياضىدان و نورشناس از بزرگان سدهء 7 و 8 ق ، و از شاگردان به نام خواجه نصير الدّين طوسى و صدر الدّين قونوى و كاتبى قزوينى است ، وى در دانشهاى فراوانى همچون رياضيات ، هندسه ، نجوم ، فلسفه ، عرفان ، ادب ، منطق ، طب ، ساخت ابزار و آلات رصد ، صاحب نظر و داراى تأليف بوده است .
آثار : از جمله تأليفات او مىتوان به موارد زير اشاره كرد :
1 . اختيارات المظفرى ، اين كتاب را به نام مظفر الدّين يولق ارسلان تأليف كرد و مشتمل بر چهار مقاله در هيئت است .
2 . انموذج العلوم .
3 . التحفة الشاهية ، اين كتاب را براى وزير كبير امير شاه محمّد بن حيدر سعيه تأليف كرده است .
4 . ترجمه تحرير اقليدس .
5 . سزاوار افتخار .
6 . شرح حكمة الاشراق كه از شرح و تحرير خواجه نصير الدّين بر حكمة الاشراق سهروردى ، فراهم آورده است .
7 . شرح كليات قانون ابن سينا در طب .
8 . شرح مختصر الاصول حاجبى .
9 . شرح مفتاح العلوم سكاكى ، كه تنها قسم سوم آن در معانى ، بيان و عروض است اين شرح مزجى است و به مفتاح المفتاح نام گرفته .