اوصياء و وارثان پيامبران است « و هو علم الأنبياء و الأوصياء و ورثة الأنبياء » . « 1 »
3 . در فقه الرضا عليه السّلام دربارهء ياد گرفتن انواع فنون و پيشهها مىخوانيم : مانند كتابت [ نوشتن ، سوادآموزى و . . . ] حساب [ رياضيات و . . . ] تجارت ، نجوم ، طب ، و همهء اينها آموزش دادن و آموزش گرفتنشان حلال است ، و توسط اينها كار كردن و اخذ اجرت نيز حلال است . « 2 »
4 . امام رضا عليه السّلام در « رسالهء ذهبيه » به برخى احكام نجوم تصريح كرده مىفرمايد : آميزش در وقتى كه قمر در برج حمل يا دلو باشد افضل است ، و بهتر از آن اين است كه هنگام آميزش ، قمر در برج ثور باشد ، چون شرف قمر است . « 3 »
5 . روايات فراوانى وجود دارند كه مفاد آنها اين است كه علم نجوم ، علم پيامبران است و علىّ عليه السّلام اعلم الناس به نجوم است ، و علم نجوم حق است و . . .
مانند روايت هشام خفاف و روايت معلّى ، و روايت جميل بن صالح و روايت ابن شهرآشوب . « 4 »
بنابراين اخبارى كه بر نهى و منع از نجوم دلالت دارند بايد حمل شود بر وقتى كه منجم اعتقاد به تأثير مستقل آنها ( و بدون دخالت و نقش خداوند ) دارد ؛ و يا به وقتى كه برطبق آنها حكم قطعى نمايد ، و در غير اين صورت ، هيچ دلالتى بر منع و نهى ندارند . « 5 »
هامش
( 1 ) . بحار ، ج 55 ، ص 252 و 260 ،
( 2 ) . فقه الرضا ، ص 301 ، مستدرك الوسائل ، ج 13 ، ص 64 ، ابواب ما يكتسب به .
( 3 ) . بحار ، ج 55 ، ص 52 و ص 268 .
( 4 ) . فروع كافى ، ج 8 ، ص 330 و 351 ؛ وسائل الشيعة ، ج 17 ، ص 141 ، 142 ؛ بحار ، ج 55 ، ص 135 و 249 .
( 5 ) . ملا احمد نراقى ، مستند الشيعة ، تحقيق مؤسسه آل البيت عليهم السّلام ، مشهد ط 1 ، 1418 ق ، ج 14 ،