طعنآميز و تعريضات تلخ درباره ابن سينا ، محقق طوسى ، فارابى خوددارى نمىكرده ، چنانكه ابن سينا و فارابى را به « فهم ظاهرى » منسوب مىكند .
چرخ با اين اختران خوب و خوش و زيباستى صورتى در زير دارد آنچه در بالاستى تا آنجا كه مىسرايد :
اين سخن را در نيابد هيچفهمظاهرى گر ابو نصرستى و گر بو على سيناستى
مير در دوران حيات در نظر خواص و عوام حرمت و عزت خاص داشته است ، و نه تنها در حكمت و علوم رسمى ، بلكه در معارف الهى و سير و سلوك عرفانى نيز او را داراى مقامى بس بلند دانستهاند .
دليل ديگر بر شهرت و منزلت او نزد مردم آن روزگار داستانهاى غريب و كرامتهاى گوناگونى است كه به او نسبت دادهاند . « 1 »
صدر المتألهين ( 979 - 1050 ق )
صدر الدّين محمد قوامى شيرازى فرزند خواجه ابراهيم بن يحيى ملقب به صدر المتألهين و مشهور به ملا صدرا ، فيلسوف ، عارف ، مفسر ، حكيم متألّه ، رياضىدان و از چهرههاى برجسته ، شاخص و ماندگار سده 11 ق .
وى پس از آموختن دانشهاى ابتدايى مرسوم آن زمان در شيراز براى تكميل آنها در سال 985 ق ، به قزوين و سپس به اصفهان شتافت و از محضر ميرداماد و شيخ بهايى بهرهها گرفت .
برغم آنكه صدر المتألهين تقريبا جز در حكمت الهى و اندكى منطق كتاب ننوشته به راحتى مىتوان پذيرفت كه وى عالمى متضلع و درخور عنوان « علامه »
هامش
( 1 ) . دائرةالمعارف بزرگ اسلامى ، ماده ابو القاسم فندرسكى .