نزد وى قرب و منزلتى يافت ، متوكل عباسى او را به همنشينى خود برگزيد ، و در ادب و فرهنگ او را مقامى ارجمند بود . و در طب استاد ابو بكر محمد بن زكرياى رازى است ، او كتابى به نام « فرودس الحكمة » دارد ، و در طبيعيّات يگانه ، تأليفات على بن رين بيشتر در پزشكى است مانند كتاب منافع الاطعمة و الأشربة و العقاقير ، كتاب حفظ الصحة ، كتاب فى الحجامة ، كتاب فى ترتيب الأغذية . « 1 »
ولى برخى تولد او را 192 هجرى 808 م و وفات او را ( 247 ق / 862 م ) نوشتهاند بنابراين نمىتواند استاد محمد بن زكرياى رازى باشد زيرا رازى در سال 251 ق / 865 م در رى زاده شده است . « 2 »
فضل بن حاتم نيريزى ( م 310 ق )
ابو العباس فضل بن حاتم نيريزى منجم و رياضىدان و بهويژه در هيئت مشار بالبنان بود ، او كسى است كه در مولد ابن زهرون ثابت بن ابراهيم نظر داد و خبر داد كه تولد او وقتى بوده كه سهم الغيب در درجه طالع با درجه مشترى و سهم الغيب يكى بوده است .
از تأليف اوست 1 . كتاب زيج كبير ، كتاب زيج صغير ، كتاب سمت القبلة ، كتاب تفسير و شرح كتاب الاربعة ( تأليف بطلميوس ) ، كتاب احداث جوّ ، كه به نام معتضد عباسى به نگارش آورد ، كتاب البراهين ، و تهيهء ابزار و آلاتى كه توسط آنها ابعاد اشياء روشن مىشود . « 3 »
هامش
( 1 ) . لغتنامه دهخدا بهنقل از عيون الانباء ، قفطى ، و صوان الحكمة بيهقى .
( 2 ) . پژوهشى در تاريخ پزشكى و درمان جهان ، محمد تقى سرمدى ، كتاب اوّل ، ص 224 تا 227 ، انتشارات سرمدى ، چاپ دوم ، 1379 ش .
( 3 ) . تاريخ التنجيم عند العرب ، ص 184 ، لغتنامه دهخدا ، ماده ابو العباس .