حجت كوه كمرهاى ، سيد محمد [ آيتالله ]
آيتالله سيد محمد حجت فرزند سيد على ، در شعبان 1310 قمرى در تبريز ، در خانوادهاى روحانى متولد شد .
تحصيلات مقدماتى را در همان شهر گذراند و سپس فقه و اصول و رياضيات و معقول و طب قديم و تجريد و قدرى از علوم جديد مانند فيزيك و شيمى را نزد اساتيد تبريز فرا گرفت .
تحصيلات فقهى را نزد پدرش سيد على كوه كمرهاى آموخت . شيخ محمد شريف رازى دراينباره چنين مىنويسد : « خود اين نگارنده از آن جناب شنيدم كه مىفرمود شرح كبير موسوم به رياض را به تمامه نزد پدرم خواندم و جلدين شرح لمعه را با مطالعه تنها درست كردم و دو دوره آن را در تبريز درس گفتم و پس از تكميل سطوح به نجف اشرف عزيمت نمودم . »
آيتالله حجت در سال 1330 قمرى به نجف رفت و در حوزههاى درس علامه يزدى ، ابو تراب خوانسارى ، آيتالله شريعت اصفهانى ، حاج شيخ على قوچانى ، حاج شيخ على گنابادى ، آيتالله نائينى ، آيتالله فيروزآبادى و آقا ضياء الدّين عراقى حاضر شد و در علوم اسلامى به تبحر رسيد .
در سال 1349 قمرى به ايران آمد و به قم رفت و از مدرسين حوزهء علميهء آن سامان گشت . در قم سخت مورد توجه آيتالله حائرى مؤسس حوزهء علميهء قم قرار گرفت به بهطورىكه بعد از وفات آيتالله حايرى ، او بجاى ايشان بر مسند رياست دينى حوزه نشست و ساير فقهاء و مدرسين حوزه نيز تقدمش را مراعات كردند . مدرسهء بزرگ حجتيه كه از