داوديّه و صاحب كتاب المصباح و كتاب الهادى و كتاب النير به كدام يك از آنها منسوب است .
منطقى :
منسوب است به منطق بر وزن مسجد و آن نام علمى است كه بدينگونه آن را تعريب كردهاند : « آلة قانونيّة تعصم مراعاتها الذهن عن الخطاء فى الفكر ؛ يعنى منطق ابزارى است قانونى كه رعايت آن ذهن را از خطاى در فكر كردن باز مىدارد » . و پيشينيان علم منطق را به نه باب قسمت بستند و ابواب نهگانه را فنون ناميدند و گفتند : « فنّ كلّيّات خمس ، فنّ مقولات عشر ، فنّ قضايا ، فنّ قياس ، فنّ برهان ، فنّ شرايط و مقدّمات قياس ، فنّ خطابه ، فنّ مغالطات و فنّ قياس شعرى » . و منطقى كسى را گويند كه آن علم را بداند و آن لقب جمعى است ، از جمله : احمد بن محمّد بن مروان سرخسى منطقى از فلاسفهء اسلام و شاگرد يعقوب بن اسحاق كندى و آموزگار معتضد خليفهء عبّاسى و نديم او .
امّا چنين گفتند كه علمش بر عقلش چيره بود و همين امر سبب گرديد كه معتضد او را به قتل رسانيد . و از اوست : كتاب قاطيغورياس ، فنّ مقولات عشر و كتاب باريرميناس ، فنّ قضايا و كتاب اثولوطيقا ، فنّ قياس و كتاب عش الصناعات و كتاب السياسه و كتاب المدخل إلى صناعة النجوم و كتاب الموسيقى الصغير و كتاب المسالك و الممالك و غير اينها . و بايد دانست كه قدماى اين علم نامهاى يونانى نه فنّ منطق را ترك نگفتند و بهتر است به همان ترتيب بالا نامهاى يونانى را ذكر كنيم :
1 - ايساغوجى .
2 - قاطيغورياس .
3 - باريرميناس .
4 - اثولوطيقا .
5 - افوذوطيقى .
6 - طونيقا .
7 - رقطوريقى .
8 - سوفسطيقى .
9 - قوانيطقى . « 1 »
منفلوطى :
منسوب است به منفلوط بر وزن عنكبوت و آن نام شهرى است در صعيد مصر در غربى نيل و از آن شهر است سيّد مصطفى لطفى منفلوطى از نويسندگان مبرّز مصر و او را از اعلام ادب جديد مصر شمرند و در سال 1342 درگذشت . « 2 »
منقذ :
بر وزن مرشد از اعلام است و نام نياى مؤيّد الدوله ابو المظفّر اسامة بن مرشد شيزرى است و در شيزر گذشت .
منقرى :
منسوب است به منقر بر وزن منبر نام منقر ابن عبيد بن مقاعس است پدر تيرهاى از تميم و از اين تيره است ابو صفوان خالد بن صفوان بن عبد اللّه تميمى منقرى يكى از خطيبان و فصيحان عرب و نديم هشام بن عبد الملك
هامش
( 1 ) - و نيز ابو محمّد منصور بن علىّ منطقى رازى در شمار شاعران معاصر صاحب بن عبّاد و در شعر درى استاد بود و شايد بتوان او را قديمترين شاعر پارسىگوى عراق دانست و بين سالهاى 367 و 380 درگذشت ( لغتنامه / دهخدا : 44 / 1288 ) .
( 2 ) - منفلوطى نويسنده و اديب نامور متولّد 1279 قمرى در منفلوط در دانشگاه ازهر به تحصيل پرداخت ، آنگاه با شيخ محمّد عبده همكارى كرد و به زندان افتاد و شهرتش به خاطر مقالاتى بود كه در روزنامهء المؤيّد تحت عنوان النّظرات مىنگاشت . او را تأليفات چندى است و از آن جمله : النظرات فى سبيل التاج ، العبرات ( لغتنامه / دهخدا : 44 / 1307 ) .