1306 ق محصور خواهد بود . انتهى بقلم ميرزا محمد خان قزوينى .
ساير مآخذ : سبكشناسى بهار
1 - هزار و يك شب :
( ترجمهء الف ليله و ليله ) .
« شاهزادهء بهمن ميرزا والى آذربايجان پسر چهارم عباس ميرزاى نايبالسلطنه از دو نفر فضلاى عهد خود تقاضا كرد كه الف ليله و ليله عربى را از نثر و نظم به فارسى ترجمه كنند . يكى از آنها ملا عبد اللطيف طسوجى پدر مظفر الملك بود كه متن نثر الف ليله و ليلهء عربى را بنثر عالى فصيح فارسى درآورده و دوم همين سروش اصفهانى بود كه ترجمههاى عربى الف ليله و ليله به شعر فارسى به او محول گرديد و او از عهدهء اين كار در نهايت خوبى كه بهتر از آن تصور نمىشود برآمد . به اين معنى كه بجاى اشعار عربى الف ليله و ليله بعضى جاها برحسب مناسب سياق اشعار مشهور اساتيد شعراى فارسى را درج گردانيد و بعضى جاهاى ديگر اشعار عربى كتاب مزبور را خود او بشعر فصيح مليح بليغ فارسى ترجمه نمود و بدينطريق اين ترجمهء فارسى الف ليله و ليله كه بدست است يك مخزن الاشعار بسيار نفيس از بهترين و فصيحترين و شيرينترين اشعار فارسى شده است . . . صاحب دانشمندان آذربايجان تاريخ ترجمهء كتاب را به فارسى در سنهء 1259 ق و اولين مرتبهء طبع آن را در سنهء 1261 ق ( يعنى در حيات محمد شاه قاجار ) در تبريز ضبط كرده و لا بد از روى مآخذى اين دو فقره تاريخ مهم را راجع بترجمهء الف ليله و ليله نقل كرده است و گمان مىرود كه اين دو تاريخ در ديباچهء چاپ اول اين ترجمه كه چنان كه