مى رساند كه پيامبر اسلام در امور اجتماعى و نظامى به مشورت و رعايت افكار عمومى
فوق العاده احترام و عنايت داشت .
پس از جنگ بدر
بسيارى از مورخين عقيده دارند كه جنگهاى تن به تن و بسيج عمومى در غزوهء بدر تا
ظهر ادامه داشت و آتش جنگ با فرار سپاه قريش و اسير گشتن عده اى از آنها هنگام ظهر
خاموش گرديد و پيامبر اسلام پس از دفن شهداء نماز عصر را در آنجا گزارد و پيش از
غروب آفتاب از بيابان بدر بيرون آمد و غنائم جنگى را پس از عبور از تنگهء صفرا در بين راه
به طور مساوى در ميان سربازان اسلام تقسيم كرد و براى كسانى از مسلمانان كه كشته
شده بودند سهمى جدا كرد و به بازماندگان آنان پرداخت .
اين عمل رسول خدا ( صلى الله عليه وآله ) مورد نارضائى برخى از افراد پرتوقع گرديد . سعد بن ابى
وقاص به پيامبر گفت : " آيا مرا كه از اشراف بنى زهره هستم با اين آبكشهاى باغات يثرب
يكسان مى بينيد ؟ " ( 1 ) پيامبر اسلام از شنيدن اين سخن سخت آزرده گرديد و فرمود :
" هدف من از اين جنگ ، جمايت بيچارگان در برابر زورمندان مى باشد و من براى اين
برانگيخته شده ام كه تمام تبعيضات وامتيازات موهوم را ريشه كن سازم و تساوى حقوق
را در ميان مردم جايگزين سازم ، به تصريح آيهء خمس يك پنجم غنيمت متعلق به خدا و
رسول خدا و خويشان ، يتيمان ، بينوايان و مسافران وامانده از اهل بيت است ولى پيامبر
اسلام براى نبرد خمس را نيز ميان ارتشيان اسلام تقسيم نمود شايد آيه خمس تا آن روز
نازل نشده بود و يا پيامبر روى اختياراتى كه دارد براى ايجاد آسايش بيشتر براى
رزمندگان از برداشت خمس صرف نظر كرده باشد در هر صورت ، سعد بن ابى وقاص با
شنيدن سخن رسول خدا ساكت گرديد و به تقسيم رسول خدا ( صلى الله عليه وآله ) تن داد . جنگ بدر
بيش از 70 كشته و هفتاد اسير از مشركان را فراهم ساخت و غنائم بسيارى بدست
مسلمانان افتاد وبيش از هر دستاورد ديگر ، موقعيت روحى مسلمانان را مستحكم تر
هامش
1 . فروغ ابديت ، ج 2 .