دورهء پيش از اسلام مربوط مىشود ، با نگارشهاى سامى كه در اطراف شمال جزيره و بلاد شام شهرت داشت ، تطبيق مىكند .
سوم : نظر دانشمندان معاصر دربارهء ريشهء نگارش عربى
آنچه گفتيم ، به منابع قديمى ، در بيان ريشهء كتابت عربى مربوط مىشد و بسيارى از آن ، مبهم و آميخته با قصّه گوييهايى بود كه به حقايق علمى روشنى مبتنى نبود ، ولى دانشمندان معاصر ، در اين بحث ، راه ديگرى را در پيش گرفتهاند ، البته آنها تقريبا مدتى همان نظر پيشينيان را داشتند ، تا اينكه فرصتى پيش آمد و بعضى از نقوشى كه در دورهء جاهليت نگاشته شده بود ، كشف گرديد .
اين نقوش ، با يكى از شاخههاى خط نبطى اخير نوشته شده است و به خطوط عربى قديم شباهت دارد و لغت آن نيز به لغت عربى نزديك است . « 1 »
براى اينكه رابطهء خط عربى با خطوط سامى ديگر و موقعيت آن در ميان اين خطوط روشن شود ، بر ماست كه دربارهء تاريخ و تطور خطوط سامى ، اطلاعاتى داشته باشيم ، البته در اينجا نيازى به دانستن آراى علما دربارهء اصل حروف هجايى و خطوط سامى و چيزهايى كه در اين باره گفته شده ، « 2 » نداريم و تنها به اين مطلب اشاره مىكنيم كه خط فينيقى كه از نگارشهاى شبه جزيرهء سينا مشتق شده و تاريخ آن به سال 1850 پيش از ميلاد « 3 » باز مىگردد و نيز قديمىترين كتابت ابجدى محسوب مىشود ، اين خط در قرن نهم يا هشتم پيش از ميلاد « 4 » ، براى تدوين لغت آرامى ، به كار گرفته شده است و خط آرامى در
هامش
( 1 ) طه باقر ، ص 56 و بنگريد به : اسرائيل و لفنسون ، ص 199 .
( 2 ) در اين زمينه بنگريد به : طه باقر ، ص 43 به بعد ، جواد على ، ج 1 ، ص 201 به بعد و :
. 663 .P. 1973 ، 1 .- Atkinson ( B . F . C ) : Alphabet , Encyclopaedia Britannica Vol.- Diringer ( David ) : Thi Alphabet a Key to The History Of Man Kind , London , 1968 , Vol 1( 172 - 145 ) .PP( 3 ) . جواد على ، ج 1 ، ص 203 .
( 4 ) . ، 1962 .. Morag ( shelomo ) : The Voca Lization Systems of Arabic Hebrew . , and Aramaic . Nether Land. 24 .Beeston , P