* منارهء قايتباى ؛ كه در مدرسهء قايتباى در مجاورت باب السلام و در سمت چپ شخصى كه به مسجد وارد مىشود ، قرار گرفته است . اين مناره در نزديكى سال 880 ه .
ساخته شده است .
* منارهء سليمانيه ؛ كه در مدرسهء سليمانيه قرار گرفته است .
در تمامى منارههاى ياد شده ، هنگام ساختمان بزرگ مسجد الحرام كه به وسيلهء سلطان سليم دوم و پدرش صورت گرفت ، تغييرات و ترميمهايى بوجود آمد . همچنين در سال 1072 ه . تمامى گلدستهها از سوى سليمان بك والى جده و حرم به نمايندگى از سلطان محمد كزلار آغا ترميم گرديد و هم اكنون بر بالاى تمامى اين منارهها در اوقات پنجگانهء روز ، اذان گفته مىشود . نخست بزرگ و شيخ مؤذنين كه بنام ميقاتى است ، بر روى گنبد زمزم اذان مىگويد و سپس ديگر مؤذنان بر روى منارهها نداى اذان را سر مىدهند . بر روى ديوار جنوبى اين گنبد ، ساعت آفتابى قرار گرفته كه از سوى مردى مراكشى به مسجد اهدا گرديده است . اين ساعت در نهايت دقت و نظم است و همگى در تنظيم زمان بدان اعتماد مىكنند .
[ تصوير ]
مرآة الحرمين ( سفرنامه حجاز و تاريخ و جغرافياى راهها و بقاع متبركه آن ) ( فارسى ) — صفحة 228
مساهمون: ابراهيم رفعت باشا
ص٢٢٨