خواندن
« إِيَّاكَ نَعْبُدُ »
و حال آنكه دنيا را پرستد پس البته كاذب خواهد بود .
و بعد از اين صدق در نيّت است . و صدق در آنْ آن است كه آن را « 1 » از براى محض رضاى خدا بگرداند و چيزى مخلوط آن نشود و پاكيزه باشد ، پس هركه در نيّت صادق باشد « 2 » البته اخلاص خواهد داشت .
و بعد از آن صدق در عزم است . و آن عبارت است از جزم قوى بر خير داشتن چرا كه گاه مىباشد كه آدمى بيشتر عزم بر عملى « 3 » مىدارد و « 4 » در خاطر مىگذراند كه اگر خدا مالى به من بدهد تمامِ آن را يا بسيارى از « 5 » آن را تصدّق خواهم نمود و اگر به دشمنى برخورم در راه « 6 » خدا با وى جهاد خواهم كرد و پروا نخواهم داشت اگرچه كشته شوم . و به تحقيق در نفس نوع ميلى و تردّد
[ m . b 91 ]
و ضعفى مىباشد كه مخالف صدق در نيّت است .
و بعد از آن صدق در وفا به عزم است . و بسيار مىباشد كه پيش از فعل في الحال عزم بر يك « 7 » امرى مىدارد زيرا كه تعبى در وعده كردن نمىباشد و هرگاه كه وقت آن شد و ميسّر گرديد و خواهشها پيدا شد آن عزم برهم مىخورد و اين منافى صدق در عزم است . و از براى اين است كه خداى عزّ و جلّ فرموده « 8 » :
« رِجالٌ صَدَقُوا ما عاهَدُوا اللَّهَ »
« 9 » يعنى مردانيند كه راست آوردهاند آنچه را وعده كردهاند .
و « 10 » بعد از آن صدق در اعمال است . و آن عبارت است از آنكه سعى كند كه عملهاى ظاهرى دلالت بر امرى نكند كه در باطن به آن « 11 » متّصف نباشد . و صدق در اين آن
هامش
( 1 ) .s- را .
( 2 ) .s- پس هركه در نيّت صادق باشد .
( 3 ) . عملى /sعمل .
( 4 ) .s- و .
( 5 ) .m- از .
( 6 ) .s+ با .
( 7 ) .a s- يك .
( 8 ) . فرموده /aفرمودند .
( 9 ) . احزاب : 23 .
( 10 ) .a s- و .
( 11 ) . آن /a sاو .