منهج المقال را ذكر مىنمايد وسپس ، مضمون آنچه را كه وحيد بهبهانى در تعليقهء خود بر منهج المقال آورده ، متذكّر مىشود ودر مواردى ، نظر خود را بيان مىكند ودر نهايت ، بحث را با كلام محمّد امين كاظمى در تمييز مشتركات از هداية المحدثين به پايان مىرساند .
مؤلّف در ضمن مباحث ، از شرح حالهاى موجود در كتابهاى ديگر ، نقل قولهايى را متذكّر مىشود ودر بعضي موارد ، أسامي وشرححالهايى را اضافه كرده است . أسامي راويان ، بر أساس حروف الفبا تنظيم شده است .
خاتمهء كتاب ، شامل پنج فايده رجالي است كه عبارتاند از :
« عدّة » در كتاب الكافي ؛
خادمان ووكلاى ممدوح ومذموم أئمة عليهم السلام ؛
أسامي سفيران ممدوح در زمان غيبت ؛
أسامي مدّعيان مذموم بابيت ؛
طريق ومشيخهء شيخ طوسي در كتابهاى التهذيب والاستبصار وشيخ صدوق در كتاب من لا يحضره الفقيه .
محقّق كتاب در مقدّمه ، اقدام به معرّفى مختصر بعضي كتابهاى رجالي معتبر ومعروف وزندگىنامهء مؤلّف نموده است . گفتنى است كه اين كتاب ، معروف به رجال أبى على است .
در اين كتاب ، مؤلّف از بيان فهرست أسامي بسيارى از رجال ، به گمان آن كه مجهولاند وفايدهاى در ذكر آنها وجود ندارد ، اجتناب نموده است . به همين منظور ودر جهت تكميل اين كتاب ، دو كتاب ديگر تأليف شده است كه عبارتاند از :
تكملة رجال أبى على ، تأليف : درويش على حايرى ( م ق 13 ) ، كه از شاگردان مؤلّف است ؛
إكمال منتهى المقال ، تأليف : محمّد آل كشكول ( م ق 13 ) .
حاشيههايى كه بر اين كتاب نوشته شده ، عبارتاند از :
حاشيهء سيّد صدر الدين محمّد عاملي ( م 1263 ق ) كه مرحوم سيّد حسن صدر ، آن را تدوين كرده ونكت الرجال ناميده است ؛
حاشيهء علي بن خليل تهرانى ( م 1296 ق ) ؛
مأخذ شناسى رجال شيعه ( فارسي ) — صفحة 150
مساهمون: رسول طلائيان
ص١٥٠