( 12 )
نسخ در آيهء حليت زنان
وَ أُحِلَّ لَكُمْ ما وَراءَ ذلِكُمْ .
« 1 » به جز اينها زنان ديگر براى شما حلال گرديدهاند .
مىگويند : اين آيه به وسيله سنت و گفتار پيامبر ( ص ) نسخ شده است زيرا احاديث فراوانى وجود دارد كه به حرام بودن گروه ديگرى از زنان كه در آيه از آنها اسمى برده نشده است ، دلالت مىكند .
مؤلف : بايد توجه داشته باشيد كه ثبوت اين ادعا و وجود نسخ در اين آيه منوط بر اين است كه خاص متأخر را نسبت به عام متقدم ناسخ بدانيم نه « مخصّص » و الّا اين آيه جزء آيات تخصيص يافته و تبصره خورده ، محسوب مىشود نه از آيات نسخشده .
( 1 ) - ولى نظر ما در اين قاعده اين است كه « خاصّ » مىتواند در « عامّ » و قانون كلى تخصيص و استثنا به وجود بياورد نه نسخ ، خواه از نظر زمان صدور ، متقدم باشد يا متأخر .
به عبارت ديگر ؛ « خاص » مىتواند مخصّص عام باشد ، نه ناسخ آن و از اين جهت است كه مىبينيم علما در تخصيص عام به خبر واحدى كه شرايط حجيت و مدركيت را دارا باشد ، اكتفا
هامش
( 1 ) نساء / 24 .