و از ابى محمد عسگرى عليه السلام آمده است كه فرمود : مادامى كه تحمل دارى از كسى چيزى نخواه زيرا هر روز ، روزى تازهاى دارد و بدان كه اصرار در خواستهها ارزش آدمى را سلب مىكند و باعث سختى و رنج مىگردد صبر كن تا خداى تعالى براى تو درى را بگشايد كه ورود در آن راحت باشد ، چه نزديك است كارگشايى از دردمند ! و امنيت براى ترسان فرارى ! چه بسا كه دگرگونى نوعى از ، تاديب خدا باشد و بهرهورى داراى مراتبى است . به ميوهاى كه هنوز نرسيده عجله مكن ! چيدن ميوه به هنگام رسيدن ممكن است . بدان كه مدبّر تو از زمان شايسته به حال تو ، از تو داناتر است پس در همه امورت به او اطمينان كن ، حال و كارت خوب مىشود و قبل از وقت براى نيازهايت عجله مكن كه در اين صورت دل و جانت تنگ مىشود و نااميدى تو را در برمىگيرد . بدان كه حيا اندازهاى دارد اگر بيش از مقدار باشد اسراف است و دور انديشى مقدارى دارد اگر بيش از مقدارش باشد تهوّر است ؛ بااحتياطترين عاقلها ، انسان گوشه گير و آرام و مطمئن است . و اگر اهل دنيا مىفهميدند دنيا خراب مىشد . به اين حديث و آداب فراوانى كه در آن است نگاه كن و همين حديث مشتمل بر دورى از دنيا نيز هست زيرا فرمود : اگر اهل دنيا مىفهميدند ، دنيا خراب مىشد . زيرا اين مطلب دلالت مىكند كه عقل سالم اقتضا مىكند كه دنيا خراب بماند و اعتنايى به آن نشود و هر كس مقصودش دنيا باشد و آن را آباد كند مىرساند كه عقل ندارد .
قسم دوم : كسانى كه دعايشان اجابت نمىشود ،
جعفر بن ابراهيم از ابى عبد الله ( ع ) روايت كرده است فرمود : چهار كسند كه دعايشان مستجاب نمىشود مردى كه در خانه بنشيند و بگويد خدايا به من روزى بده مىگويند : مگر تو را امر به طلب نكرديم و مردى كه زنى بدكار دارد و نفرينش مىكند به او گفته مىشود : مگر اختيارش را به دست تو نداديم ( اگر مىخواهى طلاقش بده ) و مردى كه مالى داشت و آن را تباه كرد مىگويد : خدايا روزيم ده ! مىگويد : آيا من به ميانه روى و درستى در خرج نمودن دستور ندادم . سپس فرمود :
وَ الَّذِينَ إِذا أَنْفَقُوا لَمْ يُسْرِفُوا وَ لَمْ يَقْتُرُوا وَ كانَ بَيْنَ ذلِكَ قَواماً
« 1 » آنهايى كه انفاق كنند اسراف نمىكنند و سخت نگيرند و بين اين دو ميانه روى مىكنند . و مردى كه مال داشت و به ديگرى قرض داد و شهود نگرفت و آن مرد انكار كرد به او مىگويند : مگر تو را امر به شهود نكردم . و در روايت وليد بن صبيح آمده است : و مردى كه
هامش
( 1 ) . 25 / فرقان / 66 .