هجرى و ما بعد آن ، برخورد نمودهام كه خطبههاى امام ( عليه السّلام ) را جمع آورى كردهاند .
در اينجا اسامى عدهاى از آن بزرگان را براى اطلاع خوانندگان گرامى ذيلا مىآوريم ، تا اگر ترديدى داشته باشند بر طرف گردد ، و استدلال ما محكمتر شود ، به علاوه خدمتى هم به تاريخ باشد تا كسى از خطبههاى نهج البلاغه كه سيد رضى جمع آورى كرده تعجب نكند و از بسيارى آن دچار شگفتى نشود .
ابو عبيد قاسم بن سلام ( متوفاى سال 224 ه ) در كتاب « غريب الحديث » خود ، و ابن قتيبه عبد اللّه بن مسلم مروزى متوفاى سال 276 در كتاب « غريب الحديث » و ساير كتب خود وعدهء زيادى از مؤلفان عهد تابعين « 1 » قسمتهايى از مواعظ ، حكم ، دعا و امثال آن را از سخنان على ( عليه السّلام ) منتشر ساختهاند .
ابن ابى الحديد معتزلى در اواخر شرح نهج البلاغه چنين مىنويسد :
« من اكنون مطالبى از سخنان شگفت آور و بى مانند آن حضرت ( على عليه السّلام ) نقل كرده و شرح مىكنم كه ابو عبيد ، و ابن قتيبه ، هرگز در كتابهايشان نياوردهاند » .
از ميان قدماء كسانى كه خطبههاى امام ( عليه السّلام ) را پيش از سيد رضى جمع كرده و به صورت كتاب در آوردهاند عدهاى را ذيل يادآور مىشويم :
1 - زيد بن وهب متوفاى سال 96 هجرى .
حاج ميرزا حسين نورى محدث معروف در كتاب « خاتمه مستدرك »
هامش
( 1 ) - تابعين شاگردان صحابهء پيغمبر مىباشند .