باب 1 وجوب اجتناب از حرام و حرمت كسب با محرّمات و جواز كسب با مباحات و مباح بودن صنايع و حرفهها و رعايت تقوا و امانت
568 - 31784 - ( 1 ) ابو عبداللَّه با واسطه از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله فرمود :
« ترسناكترين چيزى كه پس از خود بر امتم از آن بيمناكم ، اين كسبهاى حرام ، اميال و شهوتهاى پوشيده و رباخوارى « 1 » است . »
مرحوم فيض كاشانى به جاى واژه « الربا » ، « الرياء » آورده است و در لسان العرب مىگويد : « در حديث آمده است : « ان اخوف ما اخاف عليكم الرياء و الشهوة الخفية » . ابو عبيد مىگويد : « برخى از مردم آن را به شهوت جنسى و ديگر اميال تفسير كردهاند و نظر من اين است كه اختصاص به مورد مشخصى ندارد و هرگونه گناهى را كه انجام دهندهاش آن را مخفى كند و بر آن اصرار ورزد ، شامل مىشود . پس مقصود از آن پافشارى است ؛ هرچند آن را انجام ندهد . » آنگاه در اينباره نظرات ديگرى را بيان مىكند .
569 - 31785 - ( 2 ) خداوند متعال مىفرمايد : به سوى كارهايى كه انجام دادهاند روى مىآوريم و آنها را به گرد و غبارى پراكنده در هوا تبديل مىكنيم .
ابن ابى عمير از برخى دوستانش از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه در تفسير اين آيه فرمود :
« حتى اگر كارهاى ايشان سفيدتر از پارچههاى مصرى باشد ، خداوند به آنها مىگويد : غبار شويد ! و اين به دليل آن است كه هر گاه معاملهء حرامى مرسوم و متداول مىشود ، به سوى آن روى مىآورند . »
هامش
( 1 ) . علامه مجلسى بدون اشاره به نسخه ديگرى از آن ، « والرياء » نقل كرده است ؛ مرآت العقول 19 / 88 .