فصل دوم : در تواضع و فروتنى
( 1 ) ( 1320 ) 1 - امام باقر عليه السّلام فرمود : سه مرتبه كليدهاى گنجهاى زمين را نزد رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله آوردند ، بدون اينكه ( در عوض ) خداوند در روز قيامت چيزى از مقام آن حضرت بكاهد ، ايشان ( از بين آنها ) تواضع در برابر پروردگارش را انتخاب كرد .
( 2 ) ( 1321 ) 2 - رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : سه چيز است كه خداوند به وسيلهء آنها فقط خير را زياد مىكند : به تواضع مقام آدمى را بالا مىبرد ، با خوار نمودن نفس به او عزّت مىدهد ، و به وسيلهء عفت و پاكدامنى او را ثروتمند مىكند .
( 3 ) ( 1322 ) 3 - امام صادق عليه السّلام از قول پدران بزرگوارش فرمود : از تواضع است كه در نشستن پايين مجلس راضى باشى ، و به هر كه بر خوردى سلام كنى ، و جدال را ترك نمايى اگر چه حق با تو باشد ، و دوست نداشته باشى كه تو را به تقوى بستايند .
( 4 ) ( 1323 ) 4 - على بن سويد مدنى از امام كاظم عليه السّلام در مورد تواضع پرسيد : چه تواضعى است كه اگر بنده آن را انجام دهد متواضع شناخته مىشود ؟ فرمود : تواضع داراى درجاتى است :
برخى از آن اين است كه انسان قدر خود را بشناسد ، و با دلى سالم خود را به جايگاه خويش نشاند ، و با مردم آن كار را بكند كه دوست دارد مردم نسبت به او انجام دهند ، اگر بدى بيند آن را با نيكى بپوشاند ، خشم خود را فرو خورد ، از مردم درگذرد ، و خداوند هم نيكوكاران را دوست مىدارد .
( 5 ) ( 1324 ) 5 - امام صادق عليه السّلام فرمود : هنگامى كه جعفر بن ابى طالب عليه السّلام از حبشه مراجعت كرد به رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله گفت : اجازه مىفرماييد براى شما حديثى نقل كنم ؟ رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود :
بلى ، عرض كرد : روزى وارد بر نجاشى شدم ، آن روز در مجلس رسمى و لباس مخصوص حكومت نبود ، من به او تحيت ملوكانه گفتم ، و به او گفتم : اى ملك ! چرا شما