عيسى به اختلاف افتادن مردم دربارهء او ، و امّا از ايّوب فرج بعد از ابتلاء و امتحان ، و امّا از محمّد صلّى اللّه عليه و إله خروج و قيام با شمشير . « 1 »
و در همان كتاب از حضرت ابو جعفر باقر عليه السّلام منقول است كه فرمود : در صاحب اين امر چهار سنّت از چهار پيغمبر هست : سنّتى از موسى و سنّتى از عيسى و سنّتى از يوسف و سنّتى از محمد صلّى اللّه عليه و إله . اما از موسى ترسان بودن ، و امّا از يوسف زندان [ غيبت ] ، و از عيسى اينكه گفته مىشود مرده - درحالىكه نمرده باشد - ، و امّا از محمّد صلّى اللّه عليه و إله خروج و قيام با شمشير . « 2 »
و در همان كتاب از حضرت صادق از پدرش عليهما السلام روايت شده كه فرمود : هرگاه قائم عليه السّلام بپاخيزد خواهد گفت :
فَفَرَرْتُ مِنْكُمْ لَمَّا خِفْتُكُمْ فَوَهَبَ لِي رَبِّي حُكْماً وَ جَعَلَنِي مِنَ الْمُرْسَلِينَ ؛
« 3 » پس آن هنگام از شما فرار كردم وقتى كه از شما ترسيدم ، پس خداوند به من حكمت آموخت و مرا از فرستادگان قرار داد .
نيز در كتاب به سند خود از زراره آمده كه گفت : شنيدم حضرت صادق جعفر بن محمد عليهما السلام مىفرمود : براى قائم عليه السّلام پيش از آنكه قيام كند غيبتى هست . عرضه داشتم : قربانت گردم چرا ؟
فرمود : مىترسد - و به شكم و گردن خود اشاره كرد - . « 4 »
و در كتاب المحجّة ، در تفسير آيهء شريفه :
وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَ لَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِينَهُمُ الَّذِي ارْتَضى لَهُمْ وَ لَيُبَدِّلَنَّهُمْ مِنْ بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْناً يَعْبُدُونَنِي لا يُشْرِكُونَ بِي شَيْئاً ؛
« 5 » خداوند به كسانى از شما كه ايمان دارند و عمل صالح بجاى آورند وعده داده كه در زمين خلافت دهد ، چنانكه امم صالح پيامبران گذشته جانشين پيشينيان خود شدند ، و دينى كه براى آنان پسنديده بر همهجا مسلّط و نافذ گرداند ، و بر همهء مؤمنان پس از ترس و هراس از دشمنان ، ايمنى كامل عطا فرمايد كه مرا عبادت كنند و بدون هيچگونه شرك پرستش نمايند . از امام صادق عليه السّلام آمده كه فرمود : يعنى قائم و اصحاب او . « 6 »
3 - خلافت آن حضرت عليه السّلام بر مسلمانان
در بخش سوم مطالبى كه بر اين معنى دلالت كند ، گذشت و نيز روايتى كه در كتاب كفاية الاثر از طريق عامّه از پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله نقل شده بر اين معنى دلالت دارد كه فرمود : خلفاى بعد از من
Footnote
( 1 ) . كمال الدين : 1 / 322 .
( 2 ) . كمال الدين : 1 / 326 .
( 3 ) . سوره شعراء ، آيه 21 .
( 4 ) . كمال الدين : 1 / 328 .
( 5 ) . سوره نور ، آيه 55 .
( 6 ) . المحجّة : 148 .