نادر شاه نتوانست رشتهاش را پنبه كند و چون قصد اين كار را كرد قصد جانش كردند و رشتهء عمرش را بريدند و با اينكه امروزه زبان اكثريت مردم ايران و دودمان كنونى سلطنت تركى است ، احساساتشان مانند احساسات مردم شيراز و اصفهان ، ايرانى است . « 1 »
سفرنامههاى باربارو و كنتارينى مدتهاست كه آمادهء انتشار است اما اين كار تا كنون به عهدهء تعويق افتاد زيرا كسى نبود كه به تصحيح و تحشيهء آنها اهتمام ورزد . سر هنرى رالينسون و لرد استرنگفورد « 2 » اين كار را بر عهده گرفتند اما نخستين ، فرصت اين كار نيافت ، و دومى پيش از آنكه دست فراز برد جان سپرد .
ترجمهء سفرنامهء كنتارينى كار آقاى روى « 3 » عضو موزهء بريتانيا ( بريتيش ميوزيوم ) است كه سفرنامهء جوزافا باربارو را نيز ترجمه كرد و اين سؤال مطرح شد كه ترجمهء آقاى روى را چاپ كنيم يا ترجمهء كهنه و غريبى را كه ويليام تامس « 4 » از سفرنامهء جوزافا باربارو كرده است . سرانجام من ترجمهء ويليام تامس را به ترجمهء روى ترجيح دادم .
ويليام تامس از نويسندگان دانشمند قرن شانزدهم است كه در ايالت ويلز زاده شد و تحصيلات خود را در دانشگاه آكسفورد بپايان رساند . در 1544 م . به ايتاليا رفت و در 1549 م . به لندن بازگشت و به سبب آشنايى با زبانهاى جديد به منشىگرى شوراى سلطنتى ادوارد ششم ، پادشاه انگلستان ، منصوب شد و پس از او در زمان سلطنت ملكه مارى چون بر ضد او توطئه كرد نخست زندانى و سپس در نهم ماه مه 1553 م . به دار آويخته شد .
هامش
( 1 ) . خوانندهء گرامى توجه داشته باشد كه تاريخ تحرير اين مقدمه سال 1873 يعنى نزديك به دو قرن پيش از اين است يعنى : دورهء قاجاريان ، اما زبان اكثريت مردم ايران نيز در آن زمان هم مانند امروز تركى نبود و فارسى بود و تكلم به تركى اختصاص به مردم آذربايجان و زنجان و پارهاى از ايلات و عشاير داشت . - م .
( 2 ) .Lord Strangford( 3 ) .Roy( 4 ) .William Thomas