افتند و جز اين كارى ندارند . اين اشخاص را غلام مىنامند كه معنيش برده است ، ولى امروز در دربار ايران لفظ غلام مترادف با گارد سلطنتى است . غلامان شاه كه تعدادشان خيلى هم زياد است از ميان برازندهترين جوانهاى كشور انتخاب مىشوند و زير فرمان رييسى كه عنوان كلانترباشى را دارد خدمت مىكنند . غلامان هميشه در التزام شاه هستند .
سرووضعشان مرتب است و حقوق قابلتوجهى هم دريافت مىدارند . وليعهد نيز تعداد زيادى غلام دارد كه فوق العاده شجاع و دليرند . گرچه شيوهى جنگى آنها هرگز باعث وحشت روسها نشده است با اين حال غالبا صدمات بسيارى بر روسها وارد آوردهاند . قزاقها به خصوص از غلامان وليعهد خيلى بيمناكند و در مواقعى هم كه تعدادشان خيلى زياد باشد ، باز هم به ندرت جرات مىكنند با غلامان وليعهد زورآزمايى بنمايند .
عالىترين مقام دربار سابقا مقام اعتماد الدولهاى بود كه بعدا آن را حذف كرده ، به جاى آن مقام صدارت عظما يا نخستوزيرى را برقرار نمودهاند . صدراعظم كنونى ميرزا شفيع مرد سالخوردهى هفتاد سالهاى است كه بسيار زبردست و سياستمدار قابلى است . نامبرده مسوول كليهى امور داخلى و خارجى كشور مىباشد و تمام ادارات دولتى را زير نظر دارد .
وزرا همگى تابع او هستند . هوش و كاردانى فوق العادهى ميرزا شفيع همانطور كه در همهجاى دنيا معمول است تعداد زيادى حسود و دشمنان مخفى براى او به وجود آورده است ولى اينها زرنگتر از آنند كه عنايات شاه را دربارهى او كه به نظر تزلزلناپذير مىنمايد ، از نظر دور بدارند .
مقام دوم كشور قايممقامى است كه اكنون به پيرمرد هفتاد و پنج سالهاى به نام ميرزا بزرگ سپرده شده است . اين شخص به پنج پادشاه خدمت كرده ، بدونشك مجربترين مرد ايران است . نامبرده با وجود كبر سن هنوز نيروى شگفتآورى دارد و چون دشمن آشتىناپذير ميرزا شفيع است به اين سبب از زمانى كه ميرزا شفيع مورد عنايات بىپايان شاه قرار گرفته ، هرگز نخواسته است در دربار حاضر شود . شاه
سفر در ايران ( فارسى ) — صفحة 193
مساهمون: گاسپار دروويل
ص١٩٣