1 - لفظ مفردى كه بر معناى مفردى دلالت كند ، مانند لفظ كلمه .
2 - لفظ مفردى كه دلالت بر لفظ مركّبى كند ومعناى مركّبى داشته باشد مانند لفظ : خبر ، كلام وقول كه بر معنايى مانند جملهء خبري : « زيد نويسنده است » دلالت دارد .
3 - لفظ مفردى كه دلالت آن لفظ مفرد غير دلالت كننده بر معنى باشد ، مانند حروف تهجّى ( ا - ب - ت ) .
4 - لفظ مفردى كه مدلول آن مركّب غير دلالت كننده باشد ، مثل هذيان وهذر كه مفهوم درستى ندارد .
بحث هشتم : در بارهء ألفاظ ( معناى دلالت التزامى وتابعي لفظ مفرد ومركب )
لفظ مفرد هر گاه به دلالت التزامى بر معنايى دلالت كند دو صورت دارد :
1 - يا آن معناى التزامى براي تحقّق معناى مطابقهاى لفظ شرط مىباشد ، در اين صورت دلالت اقتضايى ناميده مىشود وداراى دو وجه است :
الف - دلالت التزامى شرط تحقّق معناى مطابقهاى باشد ، مانند تهيهء نردبان براي رفتن پشت بأم وقتي كه رفتن به پشت بأم امر شده باشد .
ب - دلالت التزامى شرط شرعي باشد براي تحقّق معناى مطابقهاى مانند وضو گرفتن براي نماز هنگامى كه به نماز خواندن امر شده باشد 2 - ويا دلالت التزامى تابع دلالت معناى مطابقهاى باشد ، مانند حكمي كه به عدهاى خاص اختصاص يافته باشد كه به دليل اختصاص يافتن ، از ديگر افراد نفى مىشود . مثلا اگر گفته شود دانشمندان حقوق ، بر امرى اقدام كنند ، به دليل اختصاص امر به دانشمندان حقوق ، به مفهوم تابعي حكم ، قيام از ديگر دانشمندان منتفى شده است .
دلالت التزامى لفظ مركب نيز داراى دو صورت است :
1 - يا دلالت التزامى متمّم دلالت مطابقهاى است . مانند حرمت زدن پدر