زآن كه گشتى شاد بس كس شاد شد * آخر از وى جست و همچون باد شد
از تو بجهد هم تو دل بر وى منه * پيش كو بجهد تو خود از وى بجه
فريب كثرت
اى ولىّ من ! و اى حبيب من ! زندگانى دنيا تو را مفريباد ! برحذر باش كه بس كس را فريفته . هريك از دنيا و آخرت را حلاوتى است و مرارتى ، دنيا حلاوت خويش پيش داشته و مرارت با عقب گذاشته و دنيا دار طالب آن ، و آخرت مرارت خويش پيش داشته و حلاوت با آخر گذاشته . مَثَل دنيا مَثَل نحل است نوش عسل در دهن دارد و نيش لسع در دنبال ، و مثل آخرت مثل گُلى است ، چاوش خار از پيش و عروس گل از عقب ،
« حُفَّتِ الجَنَّةُ بِالْمَكارِه وَ حُفَّتِ النارُ بِالشَهَواتِ » « 1 » .
ظاهربينان ميل به دنيا كنند و آخربينان ميل به آخرت .
اى ولىّ من ! و اى حبيب من ! اكثر خلق ظاهربين باشند چنانچه آفريدگار ايشان به ايشان گواهى داده :
« وَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُونَ يَعْلَمُونَ ظاهِراً مِنَ الْحَياةِ الدُّنْيا وَ هُمْ عَنِ الْآخِرَةِ هُمْ غافِلُونَ »
« 2 »
.
اگر كثرت تو را از راه مىبرد ميل به دنياخواهى كرد . زنهار ! زنهار ! كه به كثرت سالكان راه دنيا از راه مرو كه حق در إفراد مىباشد نه در اعداد . و زود است كه اين كثير بر سر خود زنند و واويلاه و واثبوراه و واحزناه گويند و با ايشان گويند :
« لا تَدْعُوا الْيَوْمَ ثُبُوراً واحِداً وَ ادْعُوا ثُبُوراً كَثِيراً » .
« 3 »
هامش
( 1 ) . بهشت در پوششى از ناملايمات پيچيده است و دوزخ در پوششى از لذتهاى نفسانى پنهان است . بحارالانوار ، ج 67 ، ص 78 .
( 2 ) . ولى بيشتر مردم نمىدانند ! آنها فقط ظاهرى از زندگى دنيا را مىدانند ، و از آخرت ( و پايان كار ) غافلند ! سورهء روم ، آيهء 7 .
( 3 ) . ( به آنان گفته مىشود : ) امروز يكبار واويلا نگوييد ، بلكه بسيار واويلا بگوييد . سورهء فرقان ، آيهء 14 .