از آن روز به بعد ، زيد را در مكّه « زيد بن محمّد » ( پسر خوانده محمّد ) مىگفتند تا هنگامى كه به دستور خداوند فرزند خواندگى لغو شد . « 1 » پس از آن زيد را با نام اصلى خويش يعنى زيد بن حارثه مىخواندند .
زيد تنها صحابى پيامبر ( ص ) است كه نامش در قرآن آمده است و در جريان عقد اخوت و پيمان برادرى ، پيامبر ( ص ) او را به عنوان برادر حضرت حمزه اعلام كرد . « 2 »
زيد كه امين رسول خدا ( ص ) بود ، در سال اوّل هجرى همراه ابورافع مأمور انتقال همسر پيامبر ( سوده ) و برخى از دختران آن حضرت از مكّه به مدينه شد . « 3 » و هنگام خروج آن حضرت از مدينه براى غزوهء بدر اولى و غزوه مريسيع ، جانشين حضرت محمد ( ص ) در مدينه شد تا امور مسلمانان را حل و فصل كند . « 4 »
شركت در جنگها
رسول خدا ( ص ) پس از پيروزى افتخارآميز مسلمانان در بدر به هنگام بازگشت سپاه اسلام ، « زيد بن حارثه » و « عبداللَّه بن رواحه » را براى بشارت پيروزى و خبر سلامتى پيامبر ( ص ) به مدينه فرستاد . « 5 »
در پيكار احد كه فقط عدّهء كمى از پيامبر ( ص ) دفاع مىكردند ، رسول خدا ( ص ) با جمعى از يارانش به سوى دشمن تيراندازى مىكرد . يكى از افرادى كه نامش در جمع تيراندازان آمده ، زيد بن حارثه است . « 6 » در همين جنگ ، چون زيد با حمزه عقد اخوت بسته بود ، پيش از آغاز جنگ ، حمزه او را وصى خود قرار داد . « 7 »
هامش
( 1 ) . فرزند خواندهها را به پدرانشان نسبت دهيد و آن به عدالت نزديكتر است . ( احزاب ، آيهء 5 )
( 2 ) . طبقات ، ج 3 ، ص 9
( 3 ) . طبقات ، ج 1 ، ص 237 - 238 ؛ تاريخ طبرى ، ج 2 ، ص 400
( 4 ) . مغازى ، ج 1 ، ص 5 ؛ طبقات ، ج 2 ، ص 63 ؛ سيره ابن هشام ، ج 1 ، ص 601 ، دارالكنوز الادبيّه
( 5 ) . طبقات ، ج 2 ، ص 19 ؛ مغازى ، ج 1 ، ص 114 .
( 6 ) . مغازى ، ج 1 ، ص 243 .
( 7 ) . طبقات ، ج 3 ، ص 9 .