پرش به محتوای اصلی

صفويه در عرصه دين ، فرهنگ و سياست ( فارسى ) — صفحه 419

پدیدآورندگان:

ص۴۱۹
* التعاليق على مسالك الافهام كه نسخه‌اى از آن در كتابخانهء ما - يعنى كتابخانهء آية الله مرعشى - موجود است ؛ * الصحيفة الثانية العلوية ، * التعليقة على نقد الرجال تفرشى . * الرسالة الانفعالية « 1 » * تحفهء حسينيه در ترجمهء صحيفهء ادريسيه ؛ به نوشتهء مرحوم مدرس در ريحانة الادب ، نسخهء اصل اين كتاب به خط خود افندى در اختيار آقا فخر الدين نصيرى بوده كه كپى چند سطر آن را در اختيار ايشان گذاشته و عين آن در ريحانه به چاپ رسيده است . « 2 » تاريخ تأليف اين كتاب ربيع الاول سال 1122 بوده و نسخهء پاكنويس آن ، در حال حاضر ، در اختيار استاد و راهنماى بنده علامه سيد محمد على روضاتى است كه طبق فرمودهء ايشان ، افندى پس از كتابت آن نسخه توسط كاتب ، پاكنويس كتاب را خوانده و اصلاحاتى در آن به عمل آورده است . اين كتاب شامل مقدمه و متن است كه مقدمه مفصل‌تر از متن بوده و افندى ، به تفصيل و با استفاده از منابع مختلف ، دربارهء حضرت ادريس عليه السلام سخن گفته و از آثار خود نيز در آن ياد كرده است . بخش متن ، ترجمهء صحف ادريس است كه گفته شده ، اصل آن به زبان سريانى بوده و ابن متويه آن را به عربى درآورده « 3 » و افندى آن را براى شاه سلطان حسين ، به فارسى ترجمه كرده است . * تحفة الصفية فى علماء الدولة الصفوية ، از اين كتاب در همين كتاب فيروزيه ياد كرده و آن را به قياس رياض العلماء كه به عربى در شرح حال علما بوده ، كتابى در شرح حال علما به فارسى وصف كرده است . يك مجموعه رسائل خطى به خط نستعليق ميرزا عبد الله افندى به شمارهء 6862 در كتابخانهء آية الله العظمى مرعشى موجود است كه بيست و دو كتاب و رساله از جمله امل الامل در آن آمده و افزون بر تصحيحات فراوان ، حاشيه‌هاى زيادى نيز در اطراف رساله‌ها وجود دارد . سه رسالهء اين مجموعه از استاد وى علامهء مجلسى است كه افندى آن‌ها را تصحيح و حاشيه‌نويسى كرده است . « 4 »
پاورقی
خراجيه خود افندى ضمن آن نيست ؛ به علاوه كاتب آن محمد صالح بن محمد جعفر حسينى ياد شده است . بنگريد : حسينى ، سيد احمد ، فهرست مرعشى ، 13 / 355 - 361 ( 1 ) . مقدمهء آية الله مرعشى تحت عنوان « زهرة الرياض » چاپ‌شده در تعليقة امل الامل ، صص 16 - 17 ( 2 ) . مدرسى ، ريحانة الادب ، ج 1 ، ص 162 ( 3 ) . دربارهء صحايف ادريس يا سنن ادريس ، بنگريد : كتابخانهء ابن طاوس ، ( اتان كلبرگ ، ترجمهء على قلى قرائى ، رسول جعفريان ، قم ، مرعشى ) صص 506 ش 521 ، و ص 529 ، ش 555 ( 4 ) . حسينى ، سيد احمد ، فهرست نسخه‌هاى خطى كتابخانهء آية الله مرعشى ، ج 18 ، ص 50 ، ش 6862