ترجمهى نامهى خوارزمى به شيعيان نيشابور به هنگامىكه محمّد بن ابراهيم ، به عنوان والى عازم آن ديار شد .
مقدّمه
آنچه را كه فرمانرواى شما گفته است كه - جز بر مسير دادگرى ، گام ننهد و جز به جانب فضل ميل نكند و آنگاه كه كار دنيايش به سامان آمد ، امر دينش را خراب نكند و رضاى خداوند را هرجا بيايد ، پيش افكند و در اقدام بدان درنگ و انديشه نكند - شنيدم .
خداوند ، تلاش شما را به رشد رساند و كارتان را قرين تقوار سازد . شما و ما - خداوند به صلاحمان آرد - گروهى هستيم كه خداوند ، دنيا را برايمان برنگزيده ، بلكه ما را براى سراى ديگر به ذخيره نهاده است و ثواب آن جهان را به بهاى بازگرفتن ثواب اين جهان ، بر ما ارزانى داشته است . او ما را بر دو دسته تقسيم كرده است :
1 - دستهاى كه به شهادت رسيدهاند .
2 - دستهاى كه آوارهاند .
زندهى ما بر مقام شهيد ما رشك مىبرد و بر خود نمىنگرد كه چه رنجها و دردها به او رسيده است .
امير مؤمنان و رئيس دين - بر او سلام باد - فرموده است : « محنتها ، بر شيعيان ما شتابانتر از آب به سوى ناودان است » .
اين نامه ، بنيادش بر محنتها و رنجها است و مخاطبان آن در طليعهى عصرى سراسر فتنه ، ديده به جهان گشودهاند . زندگى آنان پر از ناكامى و دلهايشان مالامال از اندوه است ، روزگار ، بر آنان تاخت آورده و سخت گرفته ، و دنيا از آنان ، روى گردان است .