فرستاد . « 1 » اما بعدها كار محمل رومى نگرفت و همچنان محمل شامى و مصرى اعتبارشان محفوظ ماند . در دهههاى پايانى دولت عثمانى ، اميرالحاج منصوب از طرف دولت عثمانى ، رييس محمل شامى بود كه حجاج آن خطه را به حج مىآورد .
پرده كعبه به دليل قرار گرفتن در معرض آفتاب و باران و باد ، هر سال نياز به تجديد و تعويض داشت . در برخى از سالها دو بار عوض مىشد . در آخرين روزهاى پيش از تعويض پرده ، به وضوح مىتوان لزوم نصب پردهء جديد را دريافت . ازرقى از سال 200 هجرى تا سال 244 تعداد پردههاى تعويض شدهء كعبه را شمرده و شمار آنها را 170 جامه دانسته است . « 2 »
پردهء كعبه در قرون اخير به رنگ مشكى بوده كه نوشتههاى آن به صورت طلايى بافته مىشد اما در برخى موارد از رنگهاى ديگرى هم استفاده شده است . براى نمونه زمان ملكشاه سلجوقى ، پردهاى كه از زمان سلطان محمود غزنوى براى كعبه آماده شد و به رنگ زرد بود ، براى كعبه ارسال گرديد . « 3 » در زمان الناصر عباسى ، ابتدا پردهاى به رنگ سبز براى كعبه آماده شد و پس از آن ، از اواخر خلافت وى ، به رنگ مشكى تهيه گرديد كه گويا از آن پس همين رنگ حفظ شده است . « 4 »
نصب پرده به طور معمول در روز عرفه و يا روز عيد قربان صورت مىگرفته است .
گفتنى است كعبه پردهاى نيز در داخل دارد كه هر چند سال يك بار تعويض مىشود ؛ دليلش نيز آن است كه اين پرده به دليل اينكه در برابر آفتاب نيست و فرسايش ناشى از دست ماليدن را هم ندارد ، به سادگى دچار فرسودگى نمىشود .
زمانى كه دولت سعودى قوام يافت ، كوشيد تا اين اقدام را خودش انجام دهد و به اين وسيله ، نفوذ ساير دولتها را در زمينهء امور دينى حج قطع كند .
هامش
( 1 ) . منائح الكرم ، ج 3 ، صص 227 و 228
( 2 ) . ازرقى ، تاريخ مكه ، ج 1 ، ص 264 . چنين امرى بعيد به نظر مىآيد ؛ مگر آن كه تصور شود كه پارچههاى به كار برده شده ، بسيار معمولى بوده و لازم بوده است كه هر سال چندين بار تعويض شود .
( 3 ) . النجوم الزاهره ، ج 5 ، ص 95
( 4 ) . العقد الثمين ، ج 1 ، ص 58