محصَّب
منطقهء محصّب در راه حرم به منا ( در طريق مسجدالحرام ) واقع است ، ميان پل حُجون تا جايى كه اكنون شهردارى مكه واقع شده ؛ يعنى امانة العاصمةالمقدسه . به عبارتى از ميدان معابده تا پل حجون .
رسول خدا صلى الله عليه و آله در بازگشت از منا به همراه مسلمانان در اين منطقه توقف كرده است .
در بارهء حدود اين منطقه اقوال مختلفى وجود دارد ، « 1 » با اين حال تعريف فوق نسبتاً دقيق است .
دليل انتخاب محصّب براى نزول رسول خدا صلى الله عليه و آله آن بود كه زمانى در اين منطقه قريشيان قراردادى بر ضد آن حضرت امضا كردند . رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود ما ، مخصوصاً پس از ورود به مكه ، در آنجا كه خيف بنىكنانه است ، فرود خواهيم آمد ؛ « اذا قَدمنا مَكّة انْ شاءَ اللَّهُ تَعالى نَزَلْنا بِالْخَيف الَّذي تَحالفُوا عَلَينا فِيه » . « 2 »
در اين محل مسجدالاجابه قرار دارد كه در جاى ديگر به آن پرداختهايم . مسجد ديگرى هم وجود دارد كه هيچ اشارهاى به نماز خواندن رسول خدا صلى الله عليه و آله در آنجا نشده و اكنون كتيبهاى بر در آن است كه بازسازى آن را در عهد ملك عبدالعزيز در سال 1362 نشان مىدهد . اين مسجد روبروى ريع ذاخر در اين سوى خيابان و در كنار قصر السقاف قرار دارد . گويا اين همان مسجدى است كه در آن بر ابوجعفر منصور خليفهء عباسى بعد از مردنش در مكه نماز خوانده شده است . « 3 » منصور در قبرستان مَعْلاة يا حجون دفن شده و قبر او هنوز هم مشخص است .
در انتهاى حىّ جُمَّيْزه ( محلهء پشت قبرستان معلاة ؛ همان محلّهاى كه اكنون مدخل ورودى قبرستان در ابتداى آن باز مىشود ) محلهء جعفريه قرار دارد كه گويا به نام
هامش
( 1 ) . فاكهى ، اخبار مكه ، ج 4 ، صص 72 و 73
( 2 ) . ازرقى ، اخبار مكه ، ج 2 ، ص 162
( 3 ) . فاكهى ، اخبار مكه ، ج 4 ، ص 75