و منهنّ الهلال إذا تجلّى * لصاحبه و منهنّ الظّلام
فمن يظفر بصالحهنّ يسعد * و من يغبن فليس له انتقام
و هنّ ثلاث : فامرأة ولود ودود ، تعين زوجها على دهره لدنياه و آخرته و لا تعين الدّهر عليه . و امرأة عقيمة لا ذات جمال و لا خلق و لا تعين زوجها على خير . و امرأة صخّابة ولّاجة همّازة ، تستقلّ الكثير و لا تقبل اليسير .
باب من وفّق له الزوجة الصالحة ( 2887 ) 3 - محمّد بن إسماعيل ، عن الفضل بن شاذان ، عن صفوان بن
شرح
برخى براى شوهر چون ماه نو ، مايهء عيش و سرورند و برخى روز روشن را به سياهى مىكشانند .
هركس به خانمى شايسته دست يابد ، سعادت او تأمين است و هركس در گزينش همسر مغبون شود ، راه گريز و انتقام ندارد .
خانمها را مىتوان به سه دسته تقسيم كرد : خانمى با دامن سبز و پربار و قلبى پرمهر و و داد كه هماره شوهر خود را در مبارزهء با زندگى يارى مىدهد تا در امور دنيا و آخرت پيروز شود و هيچگاه ، وسائل شكست او را فراهم نمىكند . و خانمى چون درخت بىبار ، نه صورتش زيبا و نه سيرتش دلآرا ، و نه آن مهر و فداكارى كه همسر خود را در كار خير يار و ياور باشد .
و خانمى پرمدعا كه هماره جيغ و فريادش بلند است ؛ فضول مردمان و عيبجوى همگان ؛ كم را نمىپذيرد ، فراوان را حقير و ناچيز مىشمارد .