ابو عبد الله گفت : سه وجب و نيم ژرفا در سه وجب و نيم پهنا .
( 598 ) 5 - به ابو عبد الله صادق ( ع ) گفتم : يك كر آب ، چه ظرفيتى دارد ؟ ابو عبد الله گفت : اگر حجم آب به ميزان سه وجب و نيم پهنا و سه وجب و نيم ژرفا باشد ، آن آب در حد كرّ است .
شرح : دوران سابق كه ساختن ترازوى بزرگ متداول نبود ، پيمانههاى بزرگى به صورت جعبه و بشكه مىساختند تا در مبادلات كلى مورد استفاده قرار بگيرد .
اين پيمانهها مانند ساير مقياسها از تمدن روم به قلمرو اعراب وارد شده بود و از جمله پيمانهء كر بود كه هزار و دويست رطل گنجايش داشت . با توجه به مقياسى كه حديث 597 و 598 بدست مىدهد ، اين پيمانه را به صورت بشكه مىساختهاند . بشكهاى با سه وجب و نيم قطر و سه وجب و نيم ارتفاع . در صورتى كه يك قدم ( فوت ، اياق ) سى سانت و نيم باشد ، يك وجب معادل بيست و شش سانت خواهد بود و سه وجب و نيم معادل يك يا رد انگليسى مىشود .
بر مبناى اين محاسبه ، اگر بشكهء آب ، خمرهء آب ، حوض آب ، چالهء آب ، به ميزان يك يا رد پهنا و يك يا رد ژرفا آب داشته باشد ، مصونيت دارد و با ملاقات نجاست نجس نمىشود ، جز موقعى كه نجاست در آب حل شود و رنگ و بوى آن را متغير سازد . اگر بخواهيم وزن اين آب را با سنگ كيلو محاسبه كنيم ، با توجه به اين كه
الكافي ( گزيده كافى ) ( فارسى ) — صفحة 3
مساهمون: الشيخ الكليني
ص٣