دانشگاه اهل بيت
امام صادق ( ع ) مدت حدود سى و پنج سال را با پدر گراميش امام باقر ( ع ) بنيانگذار دانشگاه اهل بيت گذراند كه طى آن و در آغاز جوانى شاهد نشانههاى فروپاشى دولت امويها بود و در همان دوره و دورههاى بعدى ، حلقههاى درسى را كه در مسجد مدينه و بيرون از آن زير نظر پدرش امام باقر ( ع ) داير بود درك كرد .
در اين حلقههاى درس همچنانكه منابع موثق تأكيد دارند صدها طالب علم و دانشمند از نقاط مختلف بلاد اسلامى ، حضور مىيافتند و او در كنار پدر علوم دين و اسرار هستى و هر آنچه را كه از پدرانش و آنها از پيامبر ( ص ) به ارث برده بود مىآموخت .
او تا آخرين لحظهء حيات پدر ، در كنارش بود و در مكتب ( دانشگاه ) فقه و حديث و علوم اسلامى به فعاليتهاى خود در موضوعهاى گوناگونى كه به اسلام خدمت مىكند ، ادامه مىداد تا اينكه به سال 114 هجرى ايشان وفات كردند و امام صادق ( ع ) مستقلا رهبرى دينى را به عهده گرفت و مسلمانان از هر سوى روانه محضرش مىشدند و اين در هنگامى بود كه دولت اموى با گامهايى تند ، به سوى اضمحلال پيش مىرفت و شورش و قيامهاى مردمى در اينجا و آنجا پيروزيهاى پياپى بدست مىآورد .
درست در همين شرايط امامت و رهبرى دينى امام صادق ( ع ) در فاصلهء حكومت در حال احتضار امويها و حكومت نوپا و شكوفاى عباسيها كه دنيا به آنها لبخند مىزد و آنها را پذيرفته بود ، تحقق يافت هر دوى اين جريان نياز مبرمى به سكوت و در واقع رضاى او داشتند امويها كه حاكم بودند ولى حكومتشان در آستانهء فروپاشى بود حس كرده بودند كه برخوردهاى آنها در گذشته با اهل بيت چه نتايج دردبارى بر ايشان