سخن گور با مرده و سخن مردگان به زبان حال
پيامبر خدا ( ص ) فرمود : ميّت را وقتى كه در قبرش مىگذارند ، قبر به او مىگويد : واى بر تو اى فرزند آدم ، چه چيز تو را از من غافل ساخت ؟ آيا نمىدانستى كه من سراى آشوب ، تاريكى ، تنهايى و سراى كرمهايم ، چه چيز مرا از ياد تو برد در صورتى كه بارها از كنار من گذشتى ؟ اگر ميّت شخص صالحى باشد ، از طرف او به قبر پاسخ مىرسد و مىگويد : آيا تو ديدهاى آن كسى را كه امر به معروف و نهى از منكر مىكرد ؟ پس قبر مىگويد : در اين صورت به گونهء باغ سرسبز بهشتى مىشوم و جسد او نورانى مىشود و روحش به جانب خدا بالا مىرود ( 1 ) .
يكى از بزرگان مىگويد : هيچ ميّتى از دنيا نمىرود ، مگر اينكه قبرى كه او را در آنجا دفن مىكنند ، به صداى بلند مىگويد : منم خانهء تاريكى و تنهايى ، پس اگر در زمان حيات خود مطيع امر پروردگار بودهاى امروز من براى تو رحمتم ، و اگر نافرمان او بودهاى ، من امروز عذابم براى تو ، منم آن كه هر كس با حال اطاعت خدا وارد من شود ، خوشحال بيرون رود ، و اگر گنهكار وارد من شود ، در حالى از من بيرون شود كه از رحمت خدا به دور است .
ديگرى مىگويد : شنيدهام شخص را وقتى كه در قبرش مىگذارند ، اموات همسايگى او صدا مىزنند اى بازماندهء پس از برادران و دوستان و همسايهها در دنيا آيا تو از ما پند نگرفتى ؟ آيا از اينكه ما جلوتر از تو رهسپار اين ديار شديم ،