مقدمه [ مترجم ]
كتاب حاضر با كمى حجم و اطلاعات مبسوط و سودمندى در تاريخ سلجوقيان عراق در اختيار مراجعهكننده قرار مىدهد بهطورى كه دورنمائى از دورهء سلجوقيان و علل اوج و حضيض آن سلسله را پيش چشم مىبيند . بيشتر كسانى كه نسبت بتاريخ سلجوقيان عراق تحقيق كردهاند و مطالبى نوشتهاند از اين كتاب بهره گرفتهاند و خود كتاب نيز حكايتى شنيدنى دارد .
اين كتاب سهبار تحرير شده و اتفاقا سهبار هم متن عربى آن طبع و نشر گرديده است .
تحرير اولى كتاب اثر قلم انوشروان بن خالد بن محمد كاشانى وزير معروف سلطان محمود و سلطان مسعود سلجوقى و خليفه عباسى المسترشد باللّه است كه در دستگاه دين و دولت محترم زيسته و بزيروبم كارها آگاهى داشته است . نوشته انوشروان رسالهگونهاى بوده است كه به تعبير هند و شاه نخجوانى « 1 » با نامك كوتاه « نفثة المصدور فى فتور زمان الصدور و صدور زمان الفتور » به فارسى در شرح احوال وزراى دوره سلجوقى تأليف گرديده كه هم از نظر تاريخى و هم از جهت ادبى مورد اهميت قرار گرفته است .
در اهميت تاريخى نفثة المصدور همين قدر بس است كه نجم الدين ابو الرجاء قمى بر آن ذيل نوشته و « از منقطع عهد ايشان تا اواخر عمر خويشتن هرچه از تقلب احوال اهل روزگار و افاضل و امائل و وزراء و امراء و ملوك و صدور
پاورقی
( 1 ) - تجارب السلف ص 301