قاهره ملاقات كردم ، و علاوه بر جلالت و بزرگى شغل ، و اصالت تبار ، در مراتب اخلاق ، يگانهء آفاق بود ؛ در خط و هنر و صنايع يدى و علوم متنوعه را به كمال داشتند و همانا نظيرى براى آن مرحوم به تصوير در نمىآيد . خوابى را حكايت كردند و چهار شعر خواندند كه در خواب گفته بودند و در خواطر اين بنده مانده است و يك شعرش را مناسب اين مقام ديده مىنويسم و اين است :
از آب من بنوش كه از چشمهء حيات * پر كردهام براى تو جانا يكى سبو
و تتمهء ترجمه اين است كه زن گفت : آرى : فرمود : فرزند تو چنين است .
« رقوب » ( به فتح راء ) زنى است كه فرزند نياورد يا فرزند او زنده نماند ؛ اين معنى به حسب لغت است و پيغمبر خداى - صلى الله عليه و آله و سلم - خاص فرموده است به آنچه ذكر شد .
و از [ ابى ] نضر سلمى « 1 » است كه پيغمبر خداى - صلى الله عليه و آله و سلم - فرمود :
« لا يموت لاحد من المسلمين ثلاثة من الولد فيحتسبهم الا كانوا له حصنا من النار .
فقالت امرأة : و اثنان ؟ فقال و اثنان . »
« 2 » : « نميرد براى هيچ يك از اهل اسلام سه فرزند كه اجر مصيبت و شكيبايى از خداى عز و جل خواهد ، جز آنكه پناهى از آتش براى او شوند . پس زن گفت : آيا دو فرزند را براى او چنين اجرى خواهد بود ؟ فرمود : دو فرزند نيز همچنين است . » و از آن بزرگوار - صلى الله عليه و آله و سلم - است :
« من قدّم من ولده ثلاثا صابرا محتسبا كان محجوبا من النار باذن الله عز و جل »
. « آن كه پيش از او سه فرزند بميرد و صبر كند و اجر خواهد ، محجوب از آتش مىباشد به اذن خداى عز و جل . » و في لفظ آخر :
« من قدم شيئا من ولده صابرا محتسبا حجزه باذن الله من النار »
« 3 » و در لفظ ديگر است « آن كه پيش فرستد سه چيز از فرزند خود ، در حالتى كه صبر آورد و پاداش خواهد ، مانع او از آتش مىشود به اذن خداى » .
هامش
( 1 ) در نسخه ( نضر سلمى ) آمده بود و صحيح ( ابى نضر سلمى ) مىباشد . ( ر . ك : اسد الغابة 5 : 313 ) .
( 2 ) تنبيه الخواطر 1 : 287 ؛ موطأ مالك 1 : 235 ؛ الدر المنثور 1 : 158 .
( 3 ) الجامع الكبير 1 : 817 .