الحاج محمد كريمخان الكرماني ( مترجم : ابراهيمى )
252
دقائق العلاج ( فارسي )
سر مفيد است . همچنين است اگر به قدر يك كف دست جو را بكوبند و در زير ظرفى بگذارند تا آب آن روى خودش تقطير شود سپس آن را بفشارند و از افشره آن شش مثقال ( تقريبا سى گرم ) بگيرند و هشتاد سانتىگرم اشق و هشتاد سانتىگرم جاوشير ( كماشير ) در آن حل كنند و تا يك و نيم گرم از آن را در بينى بچكانند مفيد است و اگر از آن سردردى پيدا شود هروقت كه باشد آب سرد بر روى سر بريزند . اگر فاروق اللّين بر سر و كف دستها و كف پاها بمالند نيز در بهبودى درد سر مؤثر مىباشد . بوئيدن كافور در هنگام دردسرى كه از بوئيدن گل سرخ پيدا شده باشد بسيار سودمند مىباشد . براى كسى كه مبتلا بصداع مىباشد سزاوار است كه از نزديكى همچنين خواب زياد پرهيز كند مگر آنكه سردرد حاصل از بىخوابى باشد « 1 »
--> ( 1 ) در زاد المسافرين است كه براى درد سر گرم خونى ، فصد ، خوردن شربت ليمو گلاب و نبات ، بزر اسفرزه ، شربت عناب و يا شربت آلو يا عرق بيدمشك با بزر اسفرزه و در نوع صفراوى براى سهولت دفع صفرا شربت آلو و شربت نارنج بياشامند و اگر سرفه هم باشد چيزهاى ترش نبايد بخورند و عرق نيلوفر و بنفشه با عرق كاسنى بياشامند و با صندل سفيد ضماد كنند و يا شياف ماميثا ( خشخاش تيغى ) و يا فوش دربندى با آب گشنيز تازه و گلاب استعمال كنند و يا بزر اسفرزه با سركه بر سر بمالند و در هنگام شب اطريفال گشنيزى بنوشند تا از بالا رفتن بخارها جلوگيرى كند و طريقه ساختن اين اطريفال اين است كه بليله و آمله سياه از هركدام بيست و پنج گرم ، برگ گل سرخ دوازده و نيم ، گشنيز خشك پنجاه گرم همه را مىكوبند و الك مىكنند و با پنجاه گرم بادام خمير مىنمايند و با دو برابر آن شيره مويز مخلوط مىكنند و در هنگام درد سر ده گرم از آن را در وقت خواب مىخورند و اگر درد سر از سردى باشد مسهل -