رضا مختاري / محسن صادقي
مقدمه 34
رؤيت هلال ( فارسي )
مشكل وقتي افزونتر مىشود كه بدانيم أهل فن ومتخصّصان هيئت ونجوم بر اين باورند كه در بسيارى از سالهاى أخير در إيران مدّعيان وشاهدان رؤيت هلال در شامگاه روز بيست ونهم ماه مبارك رمضان اشتباه كرده ، ودچار توهّم وتخيّل رؤيت شدهاند وگرنه رؤيت هلال در چنان روزهايى هرگز ممكن نبوده است از جمله در سالهاى 1412 ، 1413 ، 1414 ، 1415 ، 1418 ، 1419 و 1422 ونيز هلال ماه رمضان 1419 . « 1 » بيفزايم كه از سال 1405 تا 1423 ، يعنى 19 سال ، فقط ماه مبارك رمضان سال 1405 سى روزه اعلام شد واگر آن هم 29 روزه اعلام شده بود 19 سال متوالى ، ماه مبارك 29 روزه شده بود . از سال 1410 تا 1423 ، 13 سال متوالى ماه رمضان 29 روزه داشتهايم در حالي كه در 74 سال أخير در إيران اين موضوع بىسابقه است ودر اين سألها ، بيشترين توالى ماه مباركهاى 29 روزهء اعلامى ، 5 ماه است . ضرورت پژوهش در رؤيت هلال اين أمور ضرورت پژوهش در امر رؤيت هلال را از جهت فقهى ونجومى دو چندان مىكند . موضوعي كه برخى از آگاهان ودلسوزان بارها بر آن تأكيد كردهاند . از جمله حضرت حجة الاسلام والمسلمين هاشمي رفسنجانى ، رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام ، در نخستين گردهمايى تخصصى رؤيت هلال در هشتم آبان 81 اظهار داشت : . . . يكى از اشكالات بسيار جدّى به حوزههاى علميه ودانشمندان حوزههاى نجوم وهيئت همين جا وارد است ، كه چرا به طور جدّى به اين مسألهء پراهميّت نمىپردازند . . . . متأسّفانه دربارهء تقويم هجرى قمري ، يعنى گاهشمارىاى كه زندگى ديني ، فكرى ، اجتماعي ، سنن وآداب ما بسيار بدان وابسته است ، هنوز كارهاى اساسى نشده است واز پژوهشهاى بسيار بسيار مهم كه همگان بايد روى آن كار كنيم اين است كه دربارهء
--> ( 1 ) . ر ك : تحقيقات اسلامى ، سال 15 ، شماره 2 وسال 16 ، شماره 1 ، ص 86 ، « بررسى علمي رؤيت هلال ماههاى رمضان وشوّال 1423 در إيران » ، وص 144 ، « بررسى رؤيتپذيرى هلال در إيران در بيست ونهمين روز ماههاى قمري سالهاى 1400 - 1423 » ؛ گزارش جامع طرح سراسرى رؤيت هلال ماههاى قمري براي إيران ، ص 11 ، پانوشت .