چنانكه از پيغمبر صلّى اللّه عليه وآله وسلّم وأئمه عليهم السّلام مروى است « 1 » ظاهرا خوب است . سؤال ظز [ 907 ] : هرگاه حيوان حلال گوشت مشرف بر موت باشد وأو را ذبح نمايند واز أو خون بيرون آيد وحركت نمايد حلال است ، يا نه ؟ جواب : حلال است هرگاه خون جهنده آيد با حركت ، وهمچنين هرگاه يكى از آنها باشد - على اشكال - واشكال در اكتفاء به خون بيشتر است . سؤال ظح [ 908 ] : استقرار حيات در ذبيحه شرط است در حال اختيار ، يا مطلقا ؟ جواب : اگر خون يا حركت بعد از تذكيه به عمل آيد در هر دو حال مجزى است ، وبر اشتراط استقرار حيات - چنانكه مشهور بين متأخّرين است - دليل وأضحى نيست ، چنانكه در كتاب « فتّاح المجامع » در شرح « مفاتيح الشرائع » ؛ بيان نموده‌ام « 2 » . سؤال ظط [ 909 ] : شكار به توپ وتفنگ حلال است يا نه ؟ جواب : هرگاه به گلوله كشته شود حرام است هر چند گلوله مشتمل بر آهن ، يا تمامش از آهن باشد ، واگر زخم شود به حدّى كه زنده بماند تا به ذبح شرعي كشته شود حلال است . سؤال ظى [ 910 ] : در گرمسيرات ما هي آبه مىسازند به اين طريق كه : از ما هي كوچك خشك كه به قدر يك انگشت ونيم‌انگشت وكمتر باشد ، به قدر نيم من از آن ما هي گرفته در خم كرده ، آب نمك بر آن ريخته ، در آفتاب گذاشته ، همه روزه چوب در آن زده تا مضمحل شده بعد از چند روز آن را

--> ( 1 ) بحار الأنوار : 18 / 84 حديث 2 ، 27 / 14 حديث 2 ، نهج البلاغة ( عبده ) : 116 و 209 ، مستدرك الوسائل : 2 / 312 حديث 2059 ، 7 / 234 حديث 8123 ، 15 / 107 حديث 17678 . ( 2 ) فتّاح المجامع مخطوط .