آقا محمد علي كرمانشاهي

273

مقامع الفضل

نكرده‌اند مىتوانند كه معامله را بر هم زنند وإلّا فلا ؛ وفتوا بر اين است ، واللّه العالم . سؤال ضمه [ 845 ] : معنى إنشاء كه در عقود در كار است چه چيز است ؟ جواب : همين است كه مقصود از « أنكحت » مثلا آن باشد كه به همين لفظ نكاح را واقع مىسازم وميان آن زن وآن مرد زنى وشوهرى قرار مىدهم ، نه آنكه خبر مىدهم از نكاحي كه پيشتر واقع شده ، خواه راست باشد ، يا دروغ . سؤال ضمو [ 846 ] : كسى كه قادر بر عربى باشد صيغهء نذر وغير آن را - از عقود وايقاعات - به فارسي بگويد درست است يا نه ؟ جواب : ظاهرا درست است ، لكن در نكاح وطلاق با قدرت ؛ اكتفاء به فارسي نكند . سؤال ضمز [ 847 ] : هرگاه شهود طلاق ؛ عربى نفهمند چه بايد كرد ؟ جواب : لفظ طالق را به ايشان تعليم كند كه به معنى رها است ، وتتمّهء كلام را به زبان ايشان بگويد ، وهمچنين در ساير صيغه‌ها مثل : نكاح هرگاه خواهد كه آن را شاهد بگيرد وهرگاه ممكن نشود - هر چند كه بسيار بعيد است - به اصطلاح شهود صيغه بخواند . سؤال ضمح [ 848 ] : قيل لشخص : ما الفرق بين المائح والماتح ، فقال : ما بين نقطتيهما ؟ جواب : ذلك لأنّ المائح بالتحتيّة هو الذي في أسفل البئر يملأ الدلو ، وبالفوقيّة من يكون في أعلاها يستقي منها « 1 » . سؤال ضمط [ 849 ] : شخصي مشغول الذّمة به حقّ ومال كسى باشد وصاحب حقّ فوت شود ، هرگاه ورثهء أو با آن شخص ، يا با وارث أو طي نمايند

--> ( 1 ) لاحظ ! الخزائن للنراقي : 253 .