قطب الدين الراوندي
538
سؤال و جواب فقهى ( فارسي )
الذريعه ، ج 16 ، ص 16 به آن اشاره رفته است . اوّل آن « حمد المالك ادغم بقدرته كل متكبر جاحد » است . چون در اين رساله اشاره شد كه كاشفالغطاء كبير در اجازهاى امر جهاد را به فتحعلى شاه است ، در اين جا مناسب ديديم نامه اى را از ميرزاى قمى « 1 » به فتحعلى شاه « 2 » نقل كنيم كه در آن با اشاره به وضعيت سياسى آن عصر مىنويسد :
--> ( 1 ) . ابوالقاسم بن حسن گيلانى قمى معروف به ميرزاى قمى ، متولد سال 1150 ه و در گذشته به سال 1232 ه از اعاظم فقهاى شيعه است ، او از شاگردان آقا باقر بهبهانى و سيد حسين خوانسارى بوده و حاجى كلباسى و حجة الاسلام شفتى از شاگردان او هستند . وى در دورهء فتحعلى شاه هم ميان علما و هم ميان مردم و هم نزد دولتيها از محبوبيت خاصى برخوردار بوده است . ميرزاى قمى تأليفات فراوانى دارد كه چاپ شدههاى آنها از اين قرار است : 1 . القوانين المحكمه ، اين كتاب اصول فقه است و سالها از كتب درسى حوزههاى دينى بوده است . 2 . جامع الشتات ، كتاب بسيار مهمى است كه در آن پاسخهاى مرحوم ميرزا به سؤالهاى فقهى و غير فقهى جمع آورى شده است . 3 . الغنائم ، كتاب فقهى ارجمندى است . 4 . المناهج ، فقه استدلالى است كه بخشى از آن چاپ شده و نسخههاى خطى قسمتهاى ديگر آن در كتابخانهها يافت مىشود . 5 . اصول دين فارسى ، كه براى عموم مردم نوشته شده است . 6 . رسالههاى فقهى متعدد كه ضميمهء غنائم و جامع الشتات چاپ شده است . 7 . رسالههاى ديگرى كه در مجلهء « نور علم » قم ، مجموعه رسايل فارسى مشهد ، « قم نامه » و مجلهء « وحيد » و غيره چاپ شده است . مرحوم ميرزا شعر هم مىسروده و اشعارى از او به يادگار مانده است . آرامگاه او در مقبره شيخان قم زيارتگاه مؤمنان است . ( 2 ) . متن اين نامه در كيهان فرهنگى ، سال يازدهم ، شماره 1 ، ص 15 و 17 ، توسط آيت الله رضا استادى منتشر شده است .