الشيخ المنتظري
238
درسهايى از نهج البلاغه ( فارسي )
خطبه 81 و من كلام له ( عليه السلام ) : « اَيُّهَا النَّاسُ ، الزَّهَادَةُ قِصَرُ الاَْمَلِ ، وَالشُّكْرُ عِنْدَ النِّعَمِ ، وَالْوَرَعُ عِنْدَ الَْمحَارِمِ ، فَاِنْ عَزَبَ ذَلِكَ عَنْكُمْ فَلاَيَغْلِبِ الْحَرَامُ صَبْرَكُمْ ، وَلاَتَنْسَوْا عِنْدَ النِّعَمِ شُكْرَكُمْ ، فَقَدْ اَعْذَرَاللهُ اِلَيْكُمْ بِحُجَج مُسْفِرَة ظَاهِرَة ، وَكُتُب بَارِزَةِ الْعُذْرِ وَاضِحَة » از جمله فرمايشات حضرت اميرالمؤمنين ( عليه السلام ) تعريف زهد است كه در اين خطبه بيان فرموده اند . ظاهراً همان گونه كه رسم مرحوم سيّد بوده قسمتى از ابتداى اين خطبه را كه حمد و ثناى خدا بوده حذف نموده و اين مقدار را كه بلاغت بيشترى داشته ذكر كرده است . معناى زهد در دنيا « اَيُّهَا النَّاسُ ، الزَّهَادَةُ قِصَرُ الاَْمَلِ ، وَالشُّكْرُ عِنْدَ النِّعَمِ ، وَالْوَرَعُ عِنْدَ الَْمحَارِمِ » ( اى مردم ، زهد و بى رغبتى نسبت به دنيا كوتاه كردن آرزوها ، و شكر نعمت هاى خداوند ، و پرهيز از محرّمات و گناهان است . ) « ايُّها النّاس » مناداست و در اصل « يا ايّها النّاس » است . خطابِ حضرت در اين خطبه به توده مردم است و تفسير زهد براى همه مردم است . « الزّهادة قِصر الامل » ، « زهادة » بر حسب لغت بى رغبتى نسبت به دنياست ، و البتّه براى بى رغبتى در دنيا مراتبى را ذكر كرده اند ، در اين خطبه حضرت امير ( عليه السلام ) سه مرتبه براى آن ذكر فرموده ;