محمد بن أحمد المقدسي ( المشاري ) ( مترجم : علينقي منزوي )
632
أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي )
ويژگيها بسيار وهواي نيكو دارد . قصبهاش هم نام آنست . از شهرهايش « 1 » « طبستان » ، « كردبان » ، « كرم » ، « يزدخواست » « 1 » ، « مشكانات » « 3 » ، « زمّ * شهريار » « 4 » ، « گدروا » « 5 » « اوجين » « ايگ » « 6 » است ، ناحيت « نيريز » كه شهرهاى « 7 » « خيار » ، « مريزجان » ، « ماذوان » « 7 » را دارد ، وناحيت « خسو » « 9 » كه شهرهاى « روبنج » با روستاى « رستاق » ، « فرج » ، « تارم » را دارد نيز از آنست . از شهرهاى روستامند مهم آن « جويم » أبو احمد ، « اصطهبانات » سنان « 10 » « برك » ، « ازبراه » « 11 » است . شيراز : در گذشته خوره نبود بلكه شهري بود كه شيراز بن فارس آن را ساخته بود . مسلمانان به هنگام گشايش اين سرزمين آن را مركزيت دادند ، وپادشاهان را خوش آمد تا در آن زيستند . در ديوانها وابسته به استخر شمرده مىشود ولى من شهرهاى بسيار را بدان وابستم وآن را خوره خواندم ، زيرا كه مركزى بزرگ است وحكومت وديوانها در آنست ، كوهستان بسيار وهواي معتدل دارد ، قصبهاش همنام آنست . شهرهايش :
--> ( 1 ) اين چهار تا به همين شكل در ياقوت 2 : 560 : 12 آمده است . طمستان ( حوقل پ : 33 استخرى ع 107 : 3 پ 101 : 3 و 116 : 7 ) . ( 3 ) ماشكانات ( حوقل پ 33 / 38 / 55 ) ( 4 ) متن زم با ( ز ، نقطه دار ) است همچنين استخرى ع 109 : 4 پ 101 : 6 ولى دخويه در فهرست اعلام آن را با ( را ، بىنقطه ) آورده است . ( 5 ) متن : كدروا . پانوشت : جدروا ( 6 ) ايج ( استخرى ع 108 : 1 پ 101 : 4 ) ( 7 ) حوقل ع 184 ( دخويه ) پ 38 و 269 ، استخرى ع 108 پ 101 مارواز ( 9 ) استخرى ع 108 پ 101 : حشو . ( 10 ) استخرى ع 107 و 132 پ 101 و 116 ( 11 ) استخرى 107 پ 101 وحدود العالم : ازبرا . حوقل پ 37 و