محمد بن أحمد المقدسي ( المشاري ) ( مترجم : علينقي منزوي )
261
أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي )
هوايشان كمي خشك است [ ونيازمند چربى است ] . چند رودخانه دارد كه به درياى روم ريزند مگر بردا كه پائين قصبهء دمشق را شكافته خوره را سيراب مىكند . چند شاخه از اين رود ، در بالاى قصبه گرديده ، سپس دو بخش شده بخشي در باديه فرو شود وبخشي به پائين مىآيد وبه نهر أردن رسد . رود أردن كه از پشت بانياس پائين مىآيد ، در برابر قدس مرداب مىشود ، سپس از طبريه مىگذرد وپس از گذر از درياچه وو پستيها به درياچهء مقلوبه مىريزد ، وآن آبى پر نمك ناگوار ، برگشته ، بد بو مىباشد ، چند كوه در آن هست وموج بسيار ندارد . درياى روم ( ميديترانه ) در باختر آن ، ودرياى چين ( درياى سرخ ) به سمت جنوب آن نزديك است . جزيرهء قبرص برابر صور است كه مىگويند دوازده روز راه است وهمه شهرهايش آباد مىباشد ودست مسلمانان در آن جا باز است وكالاى پارچه وآلات فراوانش در دست كساني است كه بر آن مسلّط باشند . فاصله تا آنجا يك شبانه روز راه دريا ، واز آنجا تا كشور روم نيز چنانست . * شگفتيها : در بيرون شهر إيليا غارى بزرگ است . از دانشمندان شنيدم ودر كتابها خواندم كه اين غار به جايگاه خسفشدگان « 1 » موسى مىپيوندد ، ولى من باور ندارم ، بلكه بريدههائى از سنگ است وراهروها دارد كه با چراغ توان پيمود . ميان فلسطين وحجاز ، سنگها هست كه قوم لوط بدان سنگباران شدند ، رنگارنگ كوچك وبزرگ در كنار راه حاجيان ديده مىشوند .
--> ( 1 ) قرآن ، قصص 28 : 79 - 81 .