از آن جايى كه صور عقلى ، بسيط الحقيقة و به حسب سعهء وجودى ، كل الأشياء الوجوديه‌اند و هر حقيقت صرفه‌اى ، قابل تعدد و تكثر نمىباشد . اگر صورتى از ماده و كذلك از صورت اشباح مثالى مجرد شوند و يا عقل ، آن را از قيود و سلاسل ماده و زمان و مكان منتزع و از قشور تقدّر و تجسّم تقشير نمود و به وجودى عقلانى متمثّل گرديد ، مثل صورت عقلى مجرد بالفطره ، تكثّر و تعدد فردى نمىپذيرد . اگر هزاران نفر صورت طبيعيه را از قيود و جلباب باعث تعدد ، رها سازند و آن را به صورتى مجرد تام الوجود ادراك نمايند ، مدرك واقعى ، شىء واحد است . بايد دانست كه برگشت معانى و مفاهيم كليه ، به ادراك وجودى سعى و صرف و غير قابل تكرار است و كليت ، وصف مفهوم و ماهيت نمىباشد و آنچه به عنوان مفهوم كلى ادراك مىشود ، يك نحو وجود خاص معرّا از ماده و لوازم و عوارض آن و مبرّا از جهات مربوط به تعدد و تجسم مىباشد . و به عقيدهء صدر الحكماء - أعلى اللّه قدره - وجود سعى سارى و متجلى در افراد محدود و محاط ، كلى و وجودات مغمور در جهات و قيود لازم زمان و مكان ، جزئى است . هر معناى سعى و صرف و مجرد تام الوجود ، اگر به وسيلهء افراد متعدد ، دفعات متعدد ادراك شود ، مدرك يك شىء واحد است [ 1 ] و اثر ظاهر در مدارك متعدد و متكثّر نيز اثرى