19 - أرجوزة في النّحو اثر : شيخ هادي ابن مولى محمّد امين تهرانى ( م 1321 ه . ) 20 - أرجوزة في الهيئة اثر : ميرزا أبو الفضل بن أبو القاسم النورىّ الطّهرانى ( م 1316 ه . ) دربارهء اين كتاب ونسخ أساس تصحيح پيشتر گفتيم كه علّامه سيّد محسن امين ، گذشته از 27 كتابي كه « ابن داود » در رجال خود نام برده است ، از دو رسالهء ديگر ياد مىكند كه صاحب ترجمه ، به رشتهء نظم كشيده است . اين دو رساله عبارتند از : « المنهج القويم » و « منظومة في الكلام » . وى سپس تحت عنوان « منظومة في الكلام » . بخشي از ارجوزه‌اى را مىآورد كه پيرامون امامت سروده شده است . علّامه أميني نيز همين اشعار را به نقل از أعيان الشيعة در كتاب « الغدير » خود نقل مىكند . امّا با توجّه به دو مجموعه‌اى كه اينك در اختيار است ، چنين به دست مىآيد كه اشعار مزبور جزئي از « المنهج القويم » هستند ، و « منظومة في الكلام » ارجوزه‌اى است ديگر بن از مسائل اعتقادي سخن مىگويد . امّا كتاب حاضر ، از سه بخش اصلى ويك تكمله تشكيل شده است . بخش اوّل ودوم آن عبارتند از همان دو ارجوزه‌اى كه بدان أشارت رفت . اين دو بخش وتكملهء كتاب ، هر سه از مجموعه‌اى گزيده شده‌اند كه در كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران ، تحت شمارهء 1795 نگهدارى مىشود . مجموعهء مذكور ، رساله‌هاى چندى را در بر دارد كه مهمترين آنها عبارتند از : 1 - أرجوزة في الكلام ، از ابن داود 2 - المنهج القويم في تسليم التّقديم « 1 » ، از ابن داود 3 - رسالة في الجمع بين كلام النبىّ والوصىّ ، والجمع بين آيتين من الكتاب العزيز ، از علّامهء حلّى 4 - أرجوزة في الكلام ، از محمّد بن زهرة الحسيني 5 - ارجوزه‌اى كه آغاز ندارد ودربارهء امامت است ( احتمالا از ابن داود حلّى ) . علاوة بر اين پنج رساله ، مطالب پراكندهء ديگرى نيز در آن ديده مىشود . كاتب مجموعه ، محمّد بن علىّ بن حسن جباعى ، نياى بزرگ شيخ بهائى مىباشد كه آن را به سال

--> ( 1 ) - در مجموعهء مذكور « المنهج القويم في تسليم التّقويم » آمده است ، كه بر أساس نسخهء ديگرى از آن كتاب تصحيح شد .