[ شرح ] ( 50560 - 50545 ) امام ( ع ) در اين قسمت از عبارات خداوند متعال را به تعدادى از صفات ثبوتية وسلبيه ستوده است : 1 - ذات أقدس أو برتر از آن است كه همانند مخلوقات باشد . ( 50563 - 50561 ) 2 - بر آنچه وصف كنندگان بگويند غالب است وهيچ وصفى قدرت احاطهء به أو را ندارد وهيچ صفتي را از دست نمىدهد به گونه‌اى كه بر آن توانايى نداشته باشد وما بارها به اين مطلب اشاره كرده‌ايم . ( 50567 - 50564 ) 3 - براي كساني كه با چشم ظاهر وديدهء دل به جهان آفرينش مىنگرند شگفتيهاى تدبير حق آشكار است . ( 50574 - 50568 ) 4 - به سبب ارجمندى وشكوه ذاتش از انديشهء خيال پردازان پنهان است . توضيح اين دو صفت قبلا گذشت . « بجلال عزّته » مقصود از اين جمله اين است كه خداوند منزّه از راه يافتن انديشه به كنه ذات أو است واين پنهان بودن ، به لحاظ حقارت وكوچكى أو نيست بلكه عزّت مقام وشكوه ذات أو باعث اين امر شده است ، تعبير به « فكر المتوهّمين » به اين منظور است كه روح انسان در موقع دريافت أمور مجرّد از مادة ، ناگزير است كه با انگيزهء قوهء واهمه از خيال خود كمك بگيرد ، يعنى آنها را تشبيه به أمور مادّى كرده تنزّل دهد وبه صورتهاى خيالي در آورد ، زيرا وهم انسان تنها چيزهايى را درك مىكند كه مربوط به أمور حسى باشد يا چنان تصور شود . بنا بر اين آنچه را كه انسان در اين جهان تصوّر مىكند چه ذات يا صفات حق تعالى ويا غير آن باشد ناگزير بايد همراه با صورت خيالي يا وابسته به آن باشد ، در حالي كه پروردگار متعال با توجه به عظمت وجلالش از اين تصور خيالي منزّه وبدور است واز اين لحاظ بطون وكمون دارد ( يعنى مخفى وپنهان است ) . ( 50584 - 50575 ) 5 - دانايى أو مسبوق به جهل نيست تا نيازمند به كسب علم باشد ، وكمبود علمي ندارد كه احتياج به افزودن داشته باشد يا استفاده از غير كند چنان كه