فصل هيجدهم در اشاره بدرخت طوبى و درخت زقوم علم و قدرت و ارادت كه مبادى ايجاد افعال‌اند خلق را سه صفت مختلف است و خداى تعالى را هر سه يكى ، اما باعتبارات مختلف كه به نسبت با عقول خلق باشد سه نمايد . وجود در ضماير ما كه نسبتى با عالم امر دارد اگر تصور صور معقول يا محسوس كنيم آن صورت از آن روى كه تصور كرده‌ايم معلوم ماست و ما به آن عالم باشيم ، و از آن روى كه ايجادش كرده‌ايم مقدور ماست و ما بر آن قادر باشيم ، و از آن روى كه ما بخواستيم متصور شد مراد ماست و ما بر آن مريد باشيم ، پس معلوم و مقدور و مراد ما هر سه يكى باشد . در اين صورت علم و قدرت و ارادت متحد شود . همچنين جملگى موجودات به نسبت با علم و قدرت و ارادت او تعالى همين حكم دارد . پس هر سه صفت او را متحد شود بلكه واحد بود . و كسى كه بعلم او عالم بود و بقدرت او قادر و بارادت او مريد ، چنان كه در حال اهل بهشت گفتيم و چنان كه در خبر آمده است « كنت سمعه الذى بى يسمع و بصره الذى بى يبصر » 1 حكمش همين بود ، « اطعنى