مقارن اواخر دورهء شاه عباس اول ( متوفى در 1038 - 1629 م . ) و در دورهء شاه صفى ( 52 - 1038 - 42 - 1629 م . ) نجف نيز داراى ساخلوى مركب از پانصد قورچى بود كه تحت فرمان يك قورچىباشى قرار داشت « 308 » . از اواخر دورهء سلطنت صفويه نيز اخبارى در دست است كه به موجب آن‌گاه و بيگاه قورچيان در ايالات به‌سر مىبرده‌اند « 309 » . اما اين هيچ مسلم نيست كه به‌سر بردن قورچيان در ايالات به عللى باشد كه شاردن ذكر مىكند . مطابق گفتهء شاردن شاه عباس اول فرمان‌داد قورچىباشى را گردن بزنند و سربازان را كه به گروههاى كوچك تقسيم شده بودند به نواحى مختلف مملكت ايران بفرستند « 310 » . منابع فارسى هيچ اين ادعا را تأييد نمىكنند . مسلم است كه ايجاد غلامان قلّر تأثير مهمى در وضع قورچيان كرده است . دربارهء غلامان در صفحات قبل « 311 » به مناسبت ديگرى بحث كرديم . از غلامان سلطنتى كه اغلب آنها گرجى بودند به گفتهء دلّاوالّه در حدود نيمى سرباز بودند « 312 » . در زمان شاه عباس اول تعداد كثيرى از غلامان سلطنتى در فارس به‌سر مىبردند . حاكم اين ايالت ، اللّه ويردى خان فرمانده غلامان سلطنتى ( قلّرآقاسى ) بود « 313 » .

--> - ص a 339 . ( 308 ) - بدوا متولى نجف و حاكم حله ( عالم‌آراى عباسى ، ص 1012 ) ، بعدها بيگلربيگى بغداد و متولى نجف اين شغل را داشته‌اند ( عالم‌آراى عباسى ، ص 1088 ؛ از آن گذشته رجوع شود به رونوشت سندى از دورهء شاه صفى در صفحهء a 97 مجموعهء مراسلات گردآورى ميرمحمد حسين الحسينى تفرشى در كتابخانهء ملى اطريش با اين نشانىها : ( فهرست فلوگل ، جلد اول نمرهء 281 ) Ms . N . F . 50 ( 309 ) - رجوع شود به نقل‌قولى كه طبق حاشيهء نمرهء 317 همين فصل از عباسنامه شده است . ( 310 ) - شاردن ، جلد پنجم ، ص 301 و بعد از آن . ( 311 ) - رجوع شود به فصل اول بند ه : وابستگىهاى اجتماعى حكام . ( 312 ) - دلاواله ، به نقل از تذكرة الملوك ، ص 33 . ( 313 ) - طبق روضة - الصفويه ، ص b 382 وى همواره « سى هزار سوار مكمل مزين چه از غلامان خاصهء شريفه و چه از چريك ويساق » در اختيار داشت ( در برگ b 300 نسخهء خطى زير نوشته شده است يساقى : . ( Ms . B . M . Or . 3388